zulu.864.jacob
Ucula nomndeni wakhe
indaba nguFORCE KHASHANE
izithombe nguPETER WHITFIELD
Isangoma esiculayo
U-Jacob “Booysie” Maake uhlanganisa ulwazi lwemithi nethalente lokucula …
U-JACOB “Booysie” Maake oyisangoma wamangaza enza nabo umsebenzi wobungoma ngesikhathi ekhipha i-albhamu yakhe yokuqala ethi Mama Elly exube i-jazz ne-blues.
Ngonyaka odlule wabuyela estudiyo eyokhipha enye i-albhamu esihloko sithi Khulumani akhuthaza ngayo umphakathi ukuba ukhulume ngeHIV/Aids.
Sekuphele iminyaka engu-25 uMaake eyisangoma kanti umtshingo wakhe uwushaya ngokuzimisela – kuzodingeka ukuba abaculi abanjengoHugh Masekela baqaphele.
Lo raqeba waseSoweto, igama izangoma ezibizwa ngalo emalokishini, ungumdidiyeli kwiGauteng Traditional And Faith Practitioners Organisation kanti usehlanganise iqembu elinethalente elizocula naye.
Eqenjini lePhakamani unamadodana akhe amathathu – uTumi namawele uTshepo noTshepiso – Thabo Mdluli odlala ama-percussion noGirlie Mafura ocula phambili.
UTshepo noTshepiso baneminyaka engu-15 kanti sebengabaculi abavuthiwe njengoba bawina imiklomelo emncintiswaneni weSegarona Eisteddford owawuhlelwe ngumnyango wemfundo.
“Umculo bawufundiswe yimina beneminyaka eyisithupha ngenhloso yokubasusa ezitaladini,” kusho uMaake.
“Babegangile kangangoba ngase ngikhathele wukukhuza,” kuqhuba yena.
“Ngaba nenhlanhla ngoba nabo babekuthanda ukucula neqhinga lami langisebenzela. Umculo wabenza kwakhona into abazohlale bematasa ngayo.”
UThemba Shezi onguthishanhloko eDiepdale High lapho kufunda khona abafana bakaMaake uyathokoza ngendlela abaqhuba ngayo.
“Kuzodingeka ukuba senze okuzosiza izingane zethu ukuze ziqhakambise amakhono azo,” kusho yena.
Yiwo lawa mawele anika umfowabo uTumi ugqozi lokucula.
UMaake wahlangana noGirlie Mafura owayesahlabe ikhefu emculweni ngenxa yokungaphili emngcwabeni womngani wabo.
“Ngakhuluma naye ngezinhlelo zami zokubuyela emculweni emva kweminyaka engu-20 ngimile kuwona ngenxa yobizo lwami lobungoma,” kusho uMaake.
UMafura wake wasebenza noPeter Teanet, Sizwe Zako, Ebony noRebecca Malope – kanti wavuma ukujoyina iqembu likaMaake.
Omunye owabajoyina nguLeseja Ramphela oneminyaka engu-25. I-Mama Elly neKhulumani ama-albhamu aqoshelwa estudiyo esisekhaya likaLeseja eDiepkloof.
ULeseja owayeyiRasta wayeneqembu lakhe elalicula i-hip-hop iDead Prophets engakahlangani noMaake.
Manje le nsizwa engumpetha wamakhomphyutha inethemba lokuzakhela igama njengophrojusa womculo.
Estudiyo sakhe kukhona ifulegi elinesithombe sikaSteve Biko.
“Engakufunda kuBiko wukuthi abantu kumele bafunde ukuzenzela izinto ngokwabo,” kusho uLeseja.
Yilokho okwenziwa uBooysie Maake neqembu lakhe manje… [z]
BONA ZULU – May 2007
Isangoma silapho selapha khona.
U-Booysie Maake, Girlie Mafura noLeseja Ramphela bengaphandle komjondolo oyistudiyo sokuqopha.
U-Booysie nozakwabo beshaye ezobungoma – umsebenzi wokucula wayewubuyisele eceleni efuna ukugxila kowobungoma ayebizelwe kuwona.
KWESOBUNXELE:
UThabo Mdluli odlala ama-percussion ephahlwe amawele uTshepo noTshepiso eDiepdale High eDiepkloof.
NGEZANSI:
Iqembu lePhakamani lenza elidume ngako…
BONA ZULU – May 2007
