Koke Umsebenzi Kanye Nomqhatjhi Afanele Azazi Manqophana NezePilo NezokuPhepha Endaweni YokuSebenzela
Umhlahlandlela lo utlolwe ngekareko yezepilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi eSewula Afrika. Kunqotjhwe ukuhlathulula uMthetho, ngamagama alula, kibo boke abadlalindima ekorweni yezepilo kanye nezokuphepha emsebenzini eSewula Afrika.
Umsebenzi wabahloli bezepilo kanye nezokuphepha emsebenzini (i-OHS) bomNyango wezabanzi uyahlathululwa. Imisebenzi kanye namalungelo wabasebenzi, njengombana banikelwe ngokomThetho, itlolwe lapha. Imisebenzi kanye neembopho zabaqhatjhi, abakhiqizi, abatlhami, abemukeli bepahla evela ngaphandle kwenarha, abasabalalisi kanye nabathengisi, ekuqinisekiseni ipilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi kuvezwa ngamandla. Kokugcina, imisebenzi yabajameli bezepilo kanye nezokuphepha kanye namakomidi wakhona, iyahlathululwa.
Esinye nesinye isiKhulu esiLawulako (i-chief executive officer) sizakufanele bona ngendlela esingakghona ngayo, siqinisekise bona imisebenzaso njengombana ivezwe kilomThetho, yenziwa ngefanelo.
UmThetho wezePilo kanye nezokuPhepha emSebenzini, ka-1993, ufuna bona umqhatjhi aveze begodu afezakalise, ngendlela angakghona ngayo, ibhoduluko lokusebenza eliphephile begodu elingenangozi (iriskhi) epilweni yabasebenzi. Lokhu kutjho bona umqhatjhi ufanele aqinisekise bona indawo yokusebenzela ayinazinto eziyingozi ezifana nebhenzini, itlorayini kanye neengogwana, ipahla, amathulusi, iinkambiso, njll. okungalimaza, kumotjhe namkha kubange amalwele. Lapho lokhu kungakghoneki khona, umqhatjhi ufanele bona azise abasebenzi ngeengozezo, indlela ezingakhandelwa ngazo, abasebenzi bangasebenza njani ngokuphepha, kanye nokunikela ezinye iindlela zokuphepha ukuze emaphelelweni kusetjenzwe endaweni ephephileko.
Nanyana kunjalo, akukalindelwa bona umqhatjhi athwale woke umthwalo wepilo kanye nezokuphepha, ayedwa. UmThetho wakhelwe phezu komthetho-kambiso wokuthi iingozi endaweni yokusebenza zifanele bona zipheliswe ngokukhulumisana kanye nokusebenzisana phakathi kwabasebenzi kanye nomqhatjhi. Abasebenzi kanye nomqhatjhi bafanele bona bathwalisane kwezepilo kanye nezokuphepha endaweni yokusebenzela. Iinqhemezi zombili zifanele bona ziqalele phambili zihlelele iingozi begodu ziveze iindlela zokuzilawula ukwenza indawo yokusebenzela bona ibe ngephephileko. Ngalokho-ke, umqhatjhi kanye nabasebenzi bayazibadakanya erherhweni lapho abajameli bezepilo kanye nezokuphepha bangahlola indawo yokusebenzela njalo nje bese babika kumakomidi wezepilo kanye nezokuphepha, nawo anomsebenzi wokungathumela iimphakamiso kumqhatjhi.
Ukuqinisekisa bona irherhweli liyasebenza, umsebenzi ngamunye ufanele bona azi amalungelwakhe kanye nemisebenzi njengombana ivezwe kilomThetho.
UmThetho, obizwa bona mThetho wezePilo nezokuPhepha emSebenzini, ka-1993 (umThetho wama- 85 ka-1993) (i-Occupational Health and Safety Act, 1993 (Act 85, 1993)) uneengatjana ezima- 50 ezamukelwe yiPalamende. Umnqopho womThetho kuphakamisa indaba yezepilo kanye nezokuphepha kwabantu abasemsebenzini namkha manqophana nokusetjenziswa kwendawo yokusebenzela kanye nemitjhini. Ubuye unikele nokuvikelwa kwabantu ngaphandle kwalabo abasemsebenzini, eengozini ezivela namkha eziphathelene nokwenziwa babantu abasemsebenzini.
IinLayejo ezahlukeneko, ngeenhloko ezithileko, zigadangiswa ngokuya komThetho isikhathi esinye nesinye, mNyango wezabaSebenzi.
UmNyango wezabaSebenzi
IPhiko lobuNqophisi obuKhulu bezePilo nezokuPhepha emSebenzini
UmThetho wezePilo kanye nezokuPhepha emSebenzini ulawulwa liPhiko lobuNqophisi obuKhulu bezePilo nezokuPhepha emSebenzini, lomNyango wezabaSebenzi.
Ukuze kuqinisekiswe ipilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi, ama-ofisi wephrovinsi ahlonyiwe kiwo woke amaphrovinsi. Kuze kube gadesi, abahloli bezepilo kanye nezokuphepha emsebenzini bema-ofisi wamaphrovinsi bahlola bebaphenye iindawo zokusebenzela.
Umhloli womNyango wezabaSebenzi ngesikhathi sokuhlola uthole isimumathi serhasi sijame singakabotjhwa esikhundleni sokobana sibotjhelelwe emthangaleni namkha esikeni.
Ukuhlola
Ukuhlolwa ngokujayelekileko kuyahlelwa ngokutjheja iimbalobalo zeengozi, ukuba khona kwezinto ezinobungozi, ezifana nebhenzini emalondri, namkha ukusetjenziswa kwemitjhini eyingozi eendaweni zokusebenzela. Ukuhlolwa okungakahleleki, ngakelinye ihlangothi, kwenzeka ngokujayelekileko nakuneembawo namkha iinghonghoyilo zabasebenzi, abaqhatjhi, namkha amalunga womphakathi. Iinghonghiyilwezi namkha iimbawo ziphathwa ngokuyifihlo.
Amandla wabahloli
Nangabe umhloli uthola ubujamo obuyingozi namkha obuphambeneko endaweni yokusebenzela, angabeka okulindelwe kumqhatjhi ngeendlela ezilandelako:
Isaziso sokukhandela
Emajameni wengozi engenzeka, umhloli angakhandela bona kwenziwe igadango elithileko, ikambiso namkha ukusetjenziswa komtjhini namkha ithulusi, ngesaziso sokukhandela. Akunamuntu ongeqa namkha ongadelela okumumethwe yisazisweso begodu ukusilandela isaziseso kufanele bona kwenziwe khonokho.
Isaziso sokuphuhlisa
Abahloli bomNyango baphenye ukuwa kweBhrhorho le-Coega lapho abantu aba- 2 bahlongakala khona kwathi abama- 23 balimala.
Amanye amandla
Ukukghonakalisa umhloli bona enze umsebenzakhe kuhle, angangena endaweni enye nenye yokusebenzela namkha amacabazi lapho kunemitjhini namkha lapho izinto eziyingozi zisetjenziswa khona afunisise namkha anikele amasamanisi ebantwinabo bona bayokuvela phambi kwakhe. Umhloli angabawa bona ezinye nezinye iincwadi zilethwe kuye, aphenye begodu enze namakhophi wazo, afune ihlathululo nanyana ngani okutloliweko eencwadinezo.
Umhloli angabuye ahlole obunye nobunye ubujamo namkha into begodu athathe namasampula wayo, athathe nanyana khuyini okungasetjenziswa njengobufakazi.
Tjheja: Amandla abalwe ngehla wabahloli akabaphi (abahloli) amandla abangawasebenzisa namkha njani. Nanyana ngubani ongavumelani nesiqunto esithathwa mhloli, angafaka isinghonghoyilo ngokutlolela uMhloli omKhulu, ku- Chief Inspector,
Imisebenzi mazombe yabaqhatjhi manqophana nabasebenzi
Khuyini okufanele bona kwenziwe mqhatjhi ukuqinisekisa bona ibhoduluko lokusebenzela liphephile begodu alinariskhi epilweni yabasebenzi bakhe?
Umqhatjhi ufanele bona anikele begodu agcine asebenza woke amathulusi atlhogekako ukwenza umsebenzi, woke amarherho womsebenzi okufanele kwenziwe ngawo umsebenzi, ngamajamo angeze athikameza ipilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi. Ngaphambi kobana ipahla yokuzivikela (i-PPE) ingembathwa, umqhatjhi ufanele bona athome alinge akhuphe namkha aphungule ingozi engaba khona kwezepilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi bakhe. Nangabe lokhu akukghonakali, kulapho ipahla yokuzivikela ingasetjenziswa khona.
Umqhatjhi ufanele bona athathe amagadango wokuvikela ipilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi bakhe eengozini ezingalethwa kukhiqiza, ukulungisa, ukusebenzisa, ukuphatha, ukubeka namkha ukuthuthwa kwezinto, ngamanye amagama, nanyana khuyini abasebenzi abangathintana nakho ngesikhathi basemsebenzini.
Ukuqinisekisa bona imisebenzi yenziwa ngefanelo, umqhatjhi uzakufanele bona:
athole okungaba yingozi okungaba khona ngesikhathi kusetjenzwa, ngesikhathi kukhiqizwa, kulungiswa, kusetjenziswa, kubekwa namkha kuthuthwa, kanye nanyana ngiliphi ithulusi elisetjenziswako
ahlome amahlelo wokuvikela afaneleko ukuvikela abasebenzi bakhe eengozini begodu anikele iindlela zokufezakalisa lamahlelo wokuvikela
anikele ilwazi elifaneleko, iinyeleliso, ibandulo kanye nokwelusa ngesikhathi atjheja ikghono labasebenzi bakhe. Ngamanye amagama, lokho abangakwenza nalokho abangakafaneli bona bakwenze
angavumeli nanyana ngubani bona enze umsebenzi ngaphandle kobana kuthethwe amagadango afanele wokuphepha
athathe amagadango wokuqinisekisa bona woke umuntu ongaphasi kwelawulo lakhe ukhambisana neemfuno zomThetho
gandelela iindlela zokulawula ezifaneleko ngekareko yezepilo kanye nezokuphepha
qinisekisa bona umsebenzi owenziwako kanye namathulusi asetjenziswako, atjhejwe kuhle msebenzi obandulwe ngelwazi leengozi ezingavela emsebenzini lowo
umsebenzi onjalo ufanele bona aqinisekise bona amahlelo wokuphepha ayahlonywa begodu ayalandelwa.
Boke abasebenzi banelungelo lokwaziswa
Izambatho zokuphepha zimbathwa kuphela babantu ababili begodu umuntu wesithathu usebenza ebhodulukweni elifanako ngaphandle kokufaka imaskhi evala iimpumulo.
Umqhatjhi ufanele bona enze isiqiniseko sokobana woke umuntu osebenzako uyatjelwa begodu uyazwisisa ngeengozi zezepilo kanye nezokuphepha emsebenzini omunye nomunye owenziwako, okhunye nokhunye okukhiqizwako, okulungiswako, okusetjenziswako, okubekwako, okuphathwako nokuthuthwako begodu ithulusi elinye nelinye namkha umtjhini osetjenziswako. Umqhatjhi uzakufanele bona anikele ilwazi ngokuphepha mantanzi, eengozini ezingaba khona.
Umqhatjhi ufanele azise abajameli bezepilo nezokuphepha nangabe kunomhloli obatjele bona uzakuza azokuhlola nokuphenya, endaweni leyo yokusebenzela. Umqhatjhi ufanele godu atjele abajameli bezepilo nezokuphepha nangabe kunesibawo esithileko esenziweko sokungalandeli iinkambiso ezithileko, namkha iincancabezo ezithileko azitholile ngokuya komThetho. Ukuvunyelwa bona ungalandeli imithetho ethileko kutjho ukuliswa bona ungalindeleki bona ufezakalise iinjamiso ezithileko zomThetho, iinlayejo, izaziso namkha imiyalo ekhutjhwa ngokuya komThetho.
Umqhatjhi ufanele bona ngokurhabako, azise abajameli bezepilo kanye nezokuphepha ngesenzeko esikhona endaweni yokusebenzela. Isenzakalo yinto eyenzeka endaweni yokusebenzela lapho kungaba nomuntu ohlangakalako, olimalako namkha ogulako. Kungaba kuphalaka kwamakhemikhali ayingozi, isibonelo, nangabe itanka ivuza ifomaldehayide (ikhemikhali esetjenziswa emabubulweni) ngebanga lokusebenzisa ivelfu engakalungi kuhle, namkha lapho umtjhini ulahlekelwa yilawulo, ngaphandle kokubulala namkha ukulimaza umuntu.
Vikela wakho umzimba ngokwembatha izembatho zokuzivikela ezenzelwe lokho ngaso soke isikhathi, ukuvikela ihloko, izandla, umzimba kanye neenyawo, njll.
Imisebenzi mazombe yabakhiqizi, abatlhami, abemukeli bepahla evela eenarheni zangaphandle, abathengisi namkha abasabalalisi manqophana nokusetjenziswa kwezinto ezithileko emsebenzini
Ipahla
Abakhiqizi, abatlhami, abemukeli bepahla evela eenarheni zangaphandle, abathengisi kanye nabasabalalisi bafanele bona baqiniseke bona:
ipahlabo iphephile begodu ayinangozi (ayinariskhi) epilweni begodu ikhambelana neemfuno ezibekiweko
nakwenzeka bona umakhiwo namkha ipahla ifakwa emacabazini amanye namanye, ifanele bona lokhu kwenziwe ngendlela yokuthi akudaleki amajamo angakaphephi begodu akudali iriskhi epilweni.
Iindaki
Isimumathi serhasi esadumuza ngebanga lomlilo.
Abakhiqizi, abatlhami, abemukeli bepahla evela eenarheni zangaphandle, abathengisi kanye nabasabalalisi banofana ngiziphi iindaki bafanele bona baqinisekise bona:
ilwazi liyatholakala eliphathelene –
nokusetjenziswa kweendaki emsebenzini
amajamo atlhogekako ukuqinisekisa bona isidaki sizakuphepha begodu asinariskhi epilweni nangabe sisetjenziswa ngefanelo
iinkambiso nakwenzeka kube nengozi.
Nangabe umuntu othengiselwe namkha osabalaliselwe ipahla namkha isidaki, uyazibophelela ngokutlola phasi ukuthatha amagadango athileko ukuqinisekisa ukuthi ipahla leyo namkha isidaki sizakukhambisana neemfuno ezibekiweko, begodu sizakuphepha ngaphandle kweriskhi epilweni, umsebenzi womamukeli wento leyo evela ngaphandle kwenarha, umtlhami, umthengisi, umsabalalisi namkha umkhiqizi uzakuphunyurha angasatjhejwa ngemiraro engavela lapho, kanti-ke imiraro leyo izakuthwalwa ngiloyo owenze isibopho sokuqinisekisa ipilo kanye nokuphephokho.
Imisebenzi mazombe yomsebenzi
Isibonelo sokusebenzisa isikafula ngendlela engakavumeleki begodu eyingozi tle.
tjheja bona ipilwakhe kanye nezokuphepha, kwabanye abangangena engozini ngebanga legadango angalithatha namkha ukungathathi igadango, kuthathelwa phezulu. Lokhu kufaka phakathi ukudlala emsebenzini. Inengi labantu bayalimala kesinye isikhathi bahlongakale ngebanga lokudlalisana kumbi endaweni yokusebenza, begodu lokhu kuthathwa njengegadango elimbi khulu lokuphula umthetho
sebenzisana nomqhatjhi lapho umThetho ubeka umthwalo namkha iimfuno kubasebenzi
nikela ilwazi kumhloli obuya kumNyango wezabaSebenzi nangabe ufuna ilwazi elithileko kibo
landela isiyalelo esinye nesinye esisemthethweni umqhatjhi namkha loyo ogunyaziwe angasibeka manqophana nepilo nezokuphepha
mbatha ipahla yokuphepha ebekiweko namkha ukusebenzisa amathulusi wezokuphepha lapho afanele khona
nangabe ubandakanyeka esenzakalweni esingathinta ipilwakhe namkha sibange ingozi, ubika isehlakalweso kumqhatjhi, namkha lowo ogunyaziweko namkha kumjameli wezepilo nezokuphepha msinyazana ngokungakhoneka, kodwana kungabi kade kuze kube sekupheleni kwetjhifthi leyo.
Amalungelo womsebenzi
UmThetho wezePilo kanye nezokuPhepha emSebenzini wandise amalungelo wabasebenzi bona afake lokhu okulandelako:
Ilungelo lelwazi
Umsebenzi ufanele bona akghone ukuthola –
umThetho wezePilo kanye nezokuPhepha emSebenzini kanye neenLayejo
imithetho yepilo nezokuphepha kanye neenkambiso zendaweni yokusebenzela
amazinga wepilo nezokuphepha umqhatjhi afanele bona awalandele endaweni yokusebenzela.
Umsebenzi angabawa umqhatjhi bona amazise ngalokhu –
iingozi zepilo nezokuphepha endaweni yokusebenzela
iindlela ezifanele zokuvikela iingozi, ezifanele zilandelwe
iinkambiso ezifanele bona zilandelwe nangabe umsebenzi usengozini yokuthintana nezinto eziyingozi epilwenakhe.
Umsebenzi angabawa bona udorhoderakhe aphenye ubujamo bakhe bezepilo namkha amarekhodakhe wokungaba sengozini.
Nangabe umsebenzi ubuye abe mjameli wezepilo kanye nezokuphepha, angaphenya begodu abeke umbono otloliweko ngehlahlubo lokuthintana kanye nezinto eziyingozi nemibiko yokulawula iingozi.
Ilungelo lokuzibandakanya ekuhloleni
Nangabe umsebenzi umjameli wezepilo kanye nezokuphepha, angaphekelela umhloli wezepilo nezokuphepha obuya kumNyango wezabaSebenzi ngesikhathi sokuhlolwa kwendawo yokusebenzela begodu aphendule imibuzo umhloli angayibuza.
Ilungelo lokuveza umbono ngomthetho begodu nokungajameleka
Umsebenzi angabeka wakhe umbono namkha ajameleke kunofana ngisiphi isiLayejo namkha izinga lokuphepha elivezwe ngokuya komThetho wezePilo nezokuPhepha emSebenzini.
Umqhatjhi akakafaneli ukuqhotha umsebenzi emsebenzini, aphungule umrholwakhe namkha ehlise izinga lamajamo wokusebenza ngebanga–
lokobana umsebenzi unikele ngelwazi, elifunekako kuye ngokuya komThetho, kilowo onikelwe umsebenzi wokutjheja bona umThetho wezePilo nezokuPhepha emSebenzini uyalandelwa
umsebenzi ukhambisane nesaziso esikhamba ngomthetho (isib. isaziso esikhutjhiwe sokukhandela, isaziso sokwephula, njll.)
umsebenzi wenze okuthileko ngokuya kweemfuno zomThetho ekufanele bona akwenze
umsebenzi akhange enze okuthileko umThetho ongamvumeli vele bona akwenze
umsebenzi unikele ubufakazi ngaphambi kweKhotho yabaSebenzi ngeendaba eziphathelene nezepilo nezokuphepha.
Ilungelo lokufaka isibuyekezo
Umsebenzi wokungathikamezani namkha ukusebenzisa butjhophori izinto
Akunamuntu ofanele bona aphazamisane namkha asebenzise butjhuleni nanyana khuyini enikelwele ekarekweni yezepilo nezokuphepha. Umuntu akakavunyelwa, isibonelo, ukukhupha isivikelo sokuphepha emtjhinini asebenzise umtjhini ngaphandle kwesivikelweso namkha avumele bona omunye umuntu awusebenzise ngaphandle kwesivikelweso.
Abajameli bezepilo kanye nezokuphepha
Khuyini abajameli bezepilo kanye nezokuphepha?
Babantu abasebenza ngokuzeleko abahlonywe namkha abakhethelwe begodu bagunyazwa ngomtlolo mqhatjhi ngemva kobana umqhatjhi kanye nabasebenzi bathintene begodu bathatha isiqunto sokobana ngubani ozaba mjameli wezepilo kanye nezokuphepha. Bafanele, ubuncani bakhona, babe nelwazi lamajamo walapho kusetjenzwa khona.
Isivumelwano sifanele bona senziwe godu nangesikhathi sokuba se-ofisi kwabajameli bezepilo nezokuphepha kanye nomsebenzabo begodu lokhu kufanele kulungiswe phakathi komqhatjhi nabasebenzi.
Ukupaka izinto kufanele bona kwenziwe ngendlela yokuthi angeze kwabanga ingozi komunye nomunye osebenzako.
Bangakhi abajameli bezepilo nezokuphepha okufanele bona bahlonywe?
Umjameli munye wezepilo nezokuphepha uzakubekwa endaweni yokusebenzela lapho kunabantu abama-20 namkha ngaphezulu. Ngebangelo-ke, lapho kunabantu abali-19 abasebenzako, akutlhogeki bona kube nomjameli wezepilo nezokuphepha.
Eendaweni ezifana namavikili kanye nama-ofisi, umjameli munye uzakufanele abekwe kubantu abasebenzako abali-100 namkha incenye yabo. Isibonelo, umjameli munye ufanele abekwe ebantwini abama-21 ukuya ku- 100 abasebenzako. Kodwana abajameli ababili bafanele babekwe ebantwini abali- 101 ukuya kuma-200 abasebenzako, njll.
Kwezinye iindawo zokusebenzela, umjameli munye ufanele abekwe ebasebenzini abama- 50 namkha incenye yabo. Isibonelo, umjameli munye ufanele abekwe ebantwini abama- 21 ukuya kuma-50 wabasebenzi. Kodwana abajameli ababili bafanele babekwe lapho kunabasebenzi abaphakathi kwama-51 ukuya ku-100.
Ngetjhejo lamajamo, umhloli angafuna bona kubekwe abajameli abanengana, nalapho kungenzeka khona bona abasebenzi bakhona babe ngaphasi kwabasebenzi abama-20. Isibonelo, ubujamo bendawo yokusebenzela ingaba ngendlela yokuthi umjameli munye ebantwini abama-50 akakaneli. Umhloli angafuna bona emajameni anjalo bona kubekwe abajameli abanengana. Nanyana kunjalo, nangabe umqhatjhi namkha abasebenzi bavumelana nalokho, inani eliphezulu kunalelo elibekiweko labajameli ngokomthetho, lingabekwa.
Ubekwa nini umjameli wezepilo kanye nezokuphepha?
Uthi bewazi nje bona ukuphepha kweendlela zamakhebula ngomunye wemisebenzi yomhloli wezepilo kanye nezokuphepha?
Esikhathini seenyanga ezine ngemva kokusungula ukusebenza kwebhizinisi yomqhatjhi. Umqhatjhi onabasebenzi abama-20, abanesikhathi esingaphasi kweenyanga ezine bathomile ukusebenza, akakalindeleki bona abeke abajameli bezepilo nezokuphepha. Emajameni lapho, isibonelo, abantu abasebenza ngeenkhathi ezithileko baqhatjhiwe, njengemapulasini, okubanga bona inani labasebenzi libe ngaphezu kwama-20 esikhathini esingaphasi kweenyanga ezine, ukubekwa kwabajameli nalapho akukateleleki.
Abajameli bezepilo kanye nezokuphepha bayenza nini imisebenzabo?
Yoke imisebenzi ephathelene nokubekwa, ukusebenza kanye nebandulo labajameli ifanele bona yenziwe ngesikhathi esijayelekileko somsebenzi.
Khuyini okufanele bona kwenziwe mjameli wezepilo kanye nezokuphepha?
Abajameli bezepilo kanye nezokuphepha balindeleke bona benze lokhu okulandelako:
Ama-odithi wezepilo nezokuphepha
Abajameli bangahlola ukusebenza kuhle kweendlela zezepilo nezokuphepha ngokusebenzisa ama-odithi wezepilo nezokuphepha.
Ukubona iingozi ezingavela
Abajameli bangathola izinto ezingaba yingozi endaweni yokusebenzela begodu babike izintwezo kumakomidi wezepilo nezokuphepha namkha kumqhatjhi.
Ukuphenya izehlakalo
Abajameli bangahlanganyela nomqhatjhi ukuphenya izehlakalo, namkha iinghonghoyilo ezibuya kubasebenzi manqophana neendaba zepilo nezokuphepha, babike ngazo ngomtlolo.
Ukujamela
Abajameli bangaveza imibonwabo manqophana nezokuphepha kwendawo yokusebenzela kumqhatjhi namkha ikomidi lezepilo kanye nezokuphepha, namkha lapho ukujameleka kungavezi miphumela khona, kumhloli.
Ukuhlola
Manqophana nokuhlola, abajameli banga:
hlola indawo yokusebenzela ngemva kokwazisa umqhatjhi ngehlolo leyo
zibandakanya eenkulumiswaneni nabahloli endaweni yokusebenzela begodu baphekelele abahloli ngesikhathi bahlola
hlola imitlolo
Ukukhambela imihlangano yamakomidi
Abajameli bafanele bona bakhambele imihlangano yamakomidi wezepilo kanye nezokuphepha.
Amakomidi wezepilo kanye nezokuphepha
Yini umnqopho wamakomidi wezepilo nezokuphepha?
Amalunga ahlangana ngomnqopho wokuthoma, ukuphuhlisa, ukubulunga namkha ukutjhejisisa iindlela zokuqinisekisa ipilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi.
Ahlonywa nini amakomidi wezepilo kanye nezokuphepha?
Ubuncani bakhona, ikomidi yinye ifanele bona ihlonywe nakubekwa abajameli ababili namkha ukuya phezulu.
Ikomidi yezepilo kanye nezokuphepha ifanele bona ibe namalunga amangakhi?
Umqhatjhi ubeka inani lamalunga wekomidi, ngokuya kwalokhu okulandelako:
nangabe kunekomidi yinye ehlonyiwe endaweni yokusebenzela, boke abajameli bafanele bona babe malunga wekomidi leyo
nangabe kuhlonywe amakomidi amabili namkha ngaphezulu endaweni yokusebenzela, umjameli ngamunye ufanele bona abe lilunga, ubuncani bakhona, kulinye lalawo makomidi.
Ngalokho-ke, omunye nomunye umjameli ufanele bona abe lilunga lekomidi. Umqhatjhi angaphakamisa abanye abantu bona bamjamele ekomidini leyo kodwana amagama lawo aphakanyiswako akakafaneli bona abe ngaphezu kwenani lamalunga wabajameli ababekwe bona babe sekomidini leyo.
Nangabe, umhloli unombono wokuthi inani lamakomidi endaweni yokusebenzela alikaneli, angabeka umbono wokobana kufakwe amanye amakomidi.
Abajameli bezepilo kanye nezokuphepha bangahlangana kangakhi?
Bahlangana nakunesidingo, kodwana ubuncani bakhona kanye eenyangeni ezintathu. Ikomidi ibeka ilanga kanye nendawo. Nanyana kunjalo, nangabe i-10% nanyana ngaphezulu labasebenzi lifaka isibawo somhlangano kumhloli, umhloli angagandelela bona umhlangano onjalo ubanjwe ngesikhathi kanye nendaweni azayibeka yena.
Ngubani ohloma ikambiso yomhlangano?
Amalunga wekomidi akhetha usihlalo begodu abeka nesikhathi sakhe sokuba se-ofisi, iinkambiso zomhlangano, njll.
Ingabe ikomidi yezepilo kanye nezokuphepha ingafuna ilwazi ezazini, ukuthola iinyeleliso?
Iye, amakomidi angafaka abantu abazayiyelelisa ekomidini babe malunga, ngebanga lelwazi labo eendabeni zezepilo kanye nezokuphepha. Nanyana kunjalo, ilunga eliyelelisako alinalungelo lokuvowuda.
Yini umsebenzi wamakomidi wezepilo kanye nezokuphepha?
Amakomidi asebenza iindaba zezepilo kanye nezokuphepha endaweni yokusebenzela kuphela namkha eencenyeni zakhona lapho kuhlonywe khona amakomidi lawa. Nakutjhejwa mazombe, amakomidi wezepilo nezokuphepha anemisebenzi elandelako:
Umnyango wokuphuma ebujameni oburhabekileko awukafaneli bona ube butjhophori begodu ulodlhelwe ngalendlela.
Ukwenza iimphakamiso
Ikomidi ifanele bona yenze iimphakamiso kumqhatjhi ngezepilo kanye nezokuphepha kwabasebenzi. Lapho iimphakamiswezi zingararululi indaba le, ikomidi ingenza iimphakamiso kumhloli.
Ukucocisana ngezehlakalo
Ikomidi ifanele bona ibonisane nanyana ngisiphi isehlakalo esidosela ekulimaleni, ukugula namkha ukuhlongakala komunye nomunye umsebenzi begodu ingabika ngalokho emtlolweni ozakuthunyelwa kumhloli.
Ukubulunga amarekhodi
Ikomidi ifanele bona ibulunge amarekhodi wesiphakamiso esinye nesinye esiya kumqhatjhi kanye nombiko omunye nomunye othunyelwa kumhloli.
Eminye imisebenzi
Amalunga wekomidi afanele bona enze eminye neminye imisebenzi elindeleke kiwo ngokuya kweenlayejo.
Iimali ezidoswako
Umqhatjhi akakafaneli bona adose iimali emirholweni yabasebenzi manqophana nanyana khuyini afanele akwenze ngekareko yepilo nezokuphepha ngokuya komThetho.
Ukubika kuMhloli omKhulu manqophana namalwele wemsebenzini
Nangabe umsebenzi wezamaphilo namkha udorhodera uhlahluba umuntu othileko ngebanga lobulwele asolela bona buvela endaweni yokusebenzela, udorhodera loyo ufanele bona abike umlandu lowo kumqhatjhi womsebenzi kanye nakuMhloli omKhulu.
Indawo lapho abantu abali-11 bahlongakala khona ngomlilo ngebanga lokobana bekungenandawo yokuphuma, indawo yokusebenzela ilodlhelwe ngaphandle.
Ukusebenzisana kuhle nomhloli
Abaqhatjhi kanye nabasebenzi bafanele bona balandele iinlayejo, iimbizelakhotho, iimbawo namkha imiyalo yabahloli. Ngaphezu kwalokhu, akunamuntu ongakhandela omunye bona enze lokhu (ukulandela imithetho).
Ukuphendula imibuzo
Imibuzo yomhloli ifanele bona iphendulwe, kodwana akunamuntu okatelelweko bona aphendule umbuzo lapho okungenzeka bona azirareje khona. Ukuzirareja kutjho bona umuntu azibophelele njengomuntu omlandu ekuphulweni komthetho.
Amaphenyo
Nangabe umhloli ufuna njalo, uzakufanele bona anikelwe ngendlela efaneleko begodu anikelwe irhelebho angalitlhoga bona arage iphenyo. Umhloli angabawa godu bona ihlolo ikhanjelwe babantu abangarhelebha umhloli ngephenyo. Akunamuntu ofanele bona athuke umhloli namkha aphazamise ngokudelela iphenyo.
Ukutjhutjhiswa
Nakwenzeka bona umsebenzi kube nento ayenzako emlandu ngokuya komthetho wezePilo nezokuPhepha emSebenzini, umqhatjhi uzakuthwala lowo mlandu, begodu angatholakala anomlandu agwetjwe, ngaphandle kokuthi umqhatjhi angaveza ubufakazi bokuthi:
uthethe woke amagadango afaneleko ukukhandela umraro lowo
umsebenzi lowo akhange asebenze ngokwamandla anikelwe wona, ngamanye amagama, umsebenzi wenze into aziko kuhle hle bona bekungakafaneli bona ayenze.
Lokhu kusebenza godu negunyeni lomqhatjhi, isibonelo, usokontragana, ngaphandle kobana iinqhema zivumelane ngaphambi kwesikhathi ngokomtlolo bona igunyelo lizakukhambisana njani neenjamiso zomThetho.
Irhelebho elibuya kumhloli
Ama-ofisi wePhrovinsi womNyango wezabaSebenzi
