UMPHANDLE
UBOMI BAKHO
IMIBA
USHICILELO
IZALATHISO
URHULUMENTE
IITHENDA
IMISEBENZI
Malunga
Qhagamshelana
Uncedo
Funa nzulu
Umphandle
Urhulumente uRhulumente Wephondo leNtshona Kapa
IiNkonzo
Ezemfundo
Imiba Yasekuhlaleni Echaphazela Izikolo
Iinkqubo Zokungenelela Kwimiba Yolutsha Olusemngciphekweni
Iinkqubo Zokungenelela Kwimiba Yolutsha Olusemngciphekweni
UBUME
IINKONZO
AMAPHULO
IINDABA
IINTETHO
USHICILELO
IIKOMITI
IZIXHOBO
UQHAGAMSHELWANO
INKCAZELO:
Ulutsha olusemngciphekweni ngabafundi abaneengxaki ezifana nokusebenzisa ngendlela egwenxa iziyobisi/utywala okanye abakungquzulwano nomhetho. Iingxaki zabo zomphefumlo kwakunye/okanye ezokuziphatha zingumqobo ekufundeni nasekukhuleni kwabo.
eNtshona Koloni nje kuphela mahlanu amanqanaba enkxaso ejzijoliswe ekuthinteleni okanye ekusombululeni iingxaki ezikumila kunje. Uhlobo lwenkxaso nezithintelo ezinokunikwa umfundi ngamnye zixhomekeka kubuzaza bengxaki leyo. Iinkqubo zokungenelela ziquka iinkonzo zenkxaso kwezemfundo, kwezonyango, kwakunye/okanye nezasekuhlaleni.
La manqanaba mahlanu enkxaso ngala:
Uthintelo kuzo zonke izikolo
Ukungenelela kwangexesha kuzo zonke izikolo
Iinkqubo zenkxaso ezisekelwe ezikolweni
Unonophelo lolutsha kwakunye namaziko emfundo
Amaziko awodwa ononophelo lolutsha kwakunye namaziko emfundo
INQANABA LOKUQALA: UTHINTELO KWIZIKOLO ZONKE
Inkqubo yokuyala kwangexesha, ejongene nokungenelela kwiimeko zabantwana abasebatsha kakhulu, ifakwa kuzo zonke izikolo. Kwenziwa onke amalinge okuthintela iinzima zomphefumlo kwakunye/okanye ezinento yokwenza nokuziphatha ekudalekeni okanye ekuqhubekeleni phambili.
INQANABA LESIBINI: UKUNGENELELA KWANGEXESHA KUZO ZONKE IZIKOLO
Inkxaso yomphefumlo kwakunye nesikhokelo ziyanikezelwa kubafundi abakufumana kunzima ukumelana nemiqobo yomphefumlo/eyonakalisa indlela yokuziphatha kwabo kumagumbi okufundela.
INQANABA LESITHATHU: IINKQUBO ZENKXASO EZISEKELWE EZIKOLWENI
Iinkqubo zenkxaso ezisekelwe ezikolweni, iinkqubo zophuhliso ezijoliswe kulutsha kwakunye nokungenelela ngabom ziyanikezelwa kubafundi ababonakala besemngciphekweni wokugxothwa esikolweni, abakhutshwayo kumakhaya abo, okanye abangena kungquzulwano nenkqubo yobulungisa elwa nolwaphulo-mthetho, kwanakubantwana ekubonakala kunyanzelekile ukuba bakhutshwe esikolweni okwexexshana.
INQANABA LESINE: UNONOPHELO LOLUTSHA KWAKUNYE NAMAZIKO EMFUNDO
Apho kuthi kucace ukuba umfundi othile akazuzanga ngokwezicwangciso kule nkqubo yenkxaso, kusenokuqwalaselwa ukuba loo mfundi athunyelwe kwinkqubo yasekuhlaleni okanye yophuhliso kwiziko lolutsha nemfundo. Umgaqo wokusebenzisa eyona ndlela ingenazithintelo zininzi usetyuenziswa kuyo yonke le nkqubo.
Abantu abatsha bathunyewa kula maziko ngokwemigaqo yemithetho elawula oko. La maziko anikezela ngendawo yokuhlala kwakunye nenkqubo yenkxaso elungiselelwe iingxaki zomntu ngamnye. Isikhokelo sokusebenza ngendlela eyiyo kula maziko sisekelwe kwimigangatho ebekwe liQumrhu Elijongene Namalungelo Omntwana loMbutho Wezizwe Ezimanyeneyo.
Ekuphuculeni iinkonzo ezijoliswe kubafundi abasemngciphekweni.
Ekuqinisekiseni ukhuseleko, imfundo kwanokuphuhla kwaba bafundi.
Mane amaziko Ononophel Lolutsha Nemfundo eNtshona Koloni:
INQANABA LESIHLANU: AMAZIKO AWODWA AJONGENE NONONOPHELO NEMFUNDO KULUTSHA
Lukho unonophelo olulodwa olunikezelwa kulutsha olukungquzulwano nomthetho okanye abonakele kakhulu emphefumlweni nekunokufuneka benikwe inyameko ngokwasemzimbeni, emphefumlweni nangokwendlela abaziphethe ngayo. Abantu abatsha bathunyelwa kula maziko ziinkundla ngokwemiqathango yemithetho ethile elawula oko ukuze bahlale kuwo njengesinyanzelo.
Umntu omtsha ngamnye unikwa isicwangciso sophuhliso lwakhe ukumnceda abuyele kwisimo sesiqhelo nesamkelekileyo. Ingcali kwimpilo yengqondo, ingcali kunyango lomntu, umongi oqeqeshiweyo kunye nonontlalo-ntle bayafumaneka kwiziko ngalinye ukuze bajongane neemeko zolu lutsha. Abahlohli bafumana noqeqesho olulodwa kwizifundo nasekusebenzeni ngononophelo lwabantwana.
Mabini amaziko akumila kunje apha eNtshona Koloni:
IMIYALELO:
La mabakala amaziko:
Amaziko Ononophelo Lolutsha
IBONELELWA LISEBE:
ICANDELO LIKARHULUMENTE:
Iinkonzo Zenkxaso Kwimfundo Eyodwa (iSebe Lemfundo leNtshona Kapa, uRhulumente Wephondo leNtshona Kapa)
Le nkcazelo iyafumaneka nangesi Xhosa
YAYAMENE
Uqeqesho Lwabantu Abaselula Kwizakhono Zobomi (IiNkonzo)
Zintoni Iinkomfa Zeembumba Zeentsapho? (IiNkcukacha Zoluntu)
Ingaba kukho nto ungayiqondiyo kwiintetho zaseburhulumenteni
Isigama Esinokusetyenziswa uMgaqo-nkqubo Wemfihlelo
Ilungelo Lobunini
