

Xikombelo xa xiwundlo

Nhlamuselo
Magoza lama faneleke ku landzeleriwa
Milawu leyi tirhisiwaku
Matirhelo na nkarhi wa ku endliwa ka ntirho
Mali leyi hakeriwaku
Tifomu leti tifaneleke ku tatiwa
Vuxokoxoko bya ku tihlanganisa

Nhlamuselo

Xiwundlo  i xiboho xa ku wundla munhu wun'wana, xikombiso, n'wana, ku n'wi wundla hi yindlu, swakudya, swambalo, dyondzo na nhlayiso wa rihanyu, kumbe hi tindlela tin'wana leti faneleke ku n'wi pfuneta hi swilo leswi swa nkoka. Ntirho lowu wo boha hi nawu wa ku hlayisa wu vuriwa 'the duty to maintain'  kumbe 'the duty to support'.

I mani loyi a faneleke ku wundla?

Ntirho wa xiboho xo wundla  wu suseriwa eka xiseketelo xa vuxaka bya ngati, adopxini kumbe leswaku vanhu va tekanile.

N'wana u fanele ku sapotiwa kumbe ku wundliwa hi:

hi vatswari va yena, hambi va tekanile, ku tshama swin'we, ku hambana kumbe ku divhosana, ku katsa vatswari lava va nga adopta n'wana; na/kumbe
vakokwana wa yena, hambi vatswari va n'wana a va tekanile kumbe a va nga tekanangi. kambe, leswi swa hambana hi ku ya hi mhaka na mhaka.

Ntirho wa ku sapota xirho xa ndyangu a xi le ka n'wana ntsena. Xirho xin'wana na xin'wana xa ndyangu, hambi xi na malembe mangani, xi nga kombela xirho xin'wana xa ndyangu ku xi sapota kumbe ku xi hlayisa, kambe ehansi ka swiyimo leswi landzaku:

Loko xirho xa ndyangu lexi xi kleyimaku sapoto xi nga koti ku tihlayisa
Loko xirho xa ndyangu lexi ku laviwaku sapoto eka xona xi swikota hi swa timali ku wundla.

Xana hi tihi tiekspense  lowu wu nga kleyimiwaku?

U nga lava ku sapotiwa loku swi fanerile na swona ku endlela ku wundla n'wana kumbe munhu wun'wana loyi a nga na mfanelo yo wundliwa hi vutshamo lebyinene na nkuriso. Leswi swi katsa ku wundla hi swilo swo fana na swakudya, swambalo, vutshamo na ku hakelela dyondzo leyi faneleke. Khoto yi nga lerisa leswaku tatana wa n'wana a va na xiavo eka ku hakela mali ya xiwundlo ku sukela eka nkarhi lowu n'wana a nga velekiwa hi wona ku fikela sweswi, laha ku nga nyiketiwa kona xileriso xa khoto xo wundla. Khoto yi nga nyiketa xileriso xa khoto xa ku hakelela nhlayiso wa rihanyu, kumbe xileriso xa leswaku n'wana a rejistariwa eka xikimu xa nhlayiso wa rihanyu  eka wun'wana wa vatswari loko a ha ri ntsongo. Ku endlela leswaku khoto yi nyiketa xileriso xa xiwundlo xa kahle lexinene, vatswari hi vambirhi va fanele ku nyiketa vumbhoni bya tiekspense  ta vona.

Mianakanyo ya wena hi matikhomelo ya mutswari wun'wana a yi khumbanangi na mfanelo ya n'wana ya ku hlayisiwa. Wa ha ri na xiboho xa ku wundla, hambi loko mutswari wun'wana

a tekiwile/tekile nakambe
a ri na vuxaka bya ku rhandzana na munhu wun'wana
hambi loko mutswari wun'wana a nga ku pfumeleli ku vona vana
hambi loko mutswari wun'wana a kuma vana van'wana ka ndzhaku.

Xiboho xa wena xa ku hakelela xiwundlo na mfanelo ya wena yo vona vana i swilo swimbirhi swo hambana, na swona a swi na ku xakelana. Nakambe, vana va wun'wana exikarhi ka n'wina a va na khumbi xiboho xa wena xa ku sapota. Kambe, ntsengo wa xiwundlo lowu wu faneleke ku hakeriwa wu nga cinciwa hi khoto loko wun'wana exikarhi ka n'wina a yisa xikombelo xa ku cinca ntsengo lowu

Ku kuma vutivi byo enta, nghena eka website ya Ndzawulo ya Vululami na Nhluvukiso wa Vumbiwa



Top

Magoza lama faneleke ku landzeleriwa

Endla xikombelo xa xiwundlo eka khoto ya majistarata eka distriki leyi u tshamaku eka yona.
Loko u kanakana, khoto ya le kusuhani yi ta ku hlamusela leswaku u nga endla xikombelo eka khoto yihi.
Famba u ya ekhoto leyi faneleke u tata Form A: Application for a maintenance order 
Na le henhla ka fomo leyi nga tatiwa, nghenisa vumbhoni bya muholo wa wena wa n'hweti na n'hweti na ntirhiso mali  to fana na swilipi swa ku xava swakudya, gezi na/kumbe ku hakelela rhente.
Khoto yi ta veka siku leri wena na munhu loyi a hlamulaku   mi nga ta ya hi rona ekhoto.
Muofisara wa swiwundlo na mulavisisi  u ta endla ndzavisiso hi kleyimi ya wena no kambela xiyimo xa wena.
Khoto yi ta rhumela tisamanisi  eka munhu loyi a hlamulaku  ku humelela ekhoto hi siku ro karhi ku vulavurisana hi mhaka leyi.
Muanguri a nga pfumela ku hakela xiwundlo tani hi laha xi nga komberiwa, kumbe a kanetana na mhaka leyi ekhoto.
Loko munhu a pfumela ku hakela xiwundlo, majistarata u ta kambela tidokumende leti faneleke. Kutani u ta humesa xileriso , na swona a nga teka xiboho xo endla sweswo handle ko rhanga a lava leswaku matlhelo lama mambirhi ma ta ekhoto.
Loko munhu loyi faneleke a hekal xiwundlo a nga pfumeri ku humesiwa xileriso xa xiwundlo, u fanele ku ya ekhoto, laha ku nga ta humesiwa vumbhon hi matlhelo hi mambirhi na timbhoni ta wona.
Loko khoto yi kuma leswaku munhu u fanele ku hakela xiwundlo, xi nga humesa xileriso  xa ntsengo lowu faneleke wu hakeriwa wa xiwundlo. Khoto yi ta tlhela yi veka na xana xiwundlo xi ta hakeriwa rini na swona njhani.

Ndlela ya mahakelelo

Khoto yi nga humesa xileriso xa xiwundlo xa mali leyi yi faneleke ku hakeriwa hi yin'wana ya tindlela leti landzaku:

Eka hofisi ya majistarata kumbe eka yin'wana na yin'wana ya tihofisi ta mfumo leti nga vekeriwa xikongomelo lexi.
Eka akhawunti ya bangi kumbe building society leyi yi nga vekiwa hi munhu loyi a khumbekaku.
Ku nyiketiwa kunene ka munhu loyi a faneleke ku kuma mali.
Hi ndlela leyi yi nga vekiwa hi xileriso lexi xi kombelaku muthori wa munhu loyi a faneleke ku hakela xiwundlo leswaku muthori a koka mali leyi eka muholo wa yena, hi ku landza nawu wa swiwundlo wa Maintenance Act of 1998.



Top

Milawu leyi tirhisiwaku

Maintenance Act, 1998   na swinawana swa mafambiselo swo fambelana na wona



Top

Matirhelo na nkarhi wa ku endliwa ka ntirho

U ta khomiwa hi ndlela yo ringana, ya vumunhu na nxiximo.
Swivilelo swi ta khomiwa hi ndlela ya xihatla hi laha swi nga kotekaku hi kona.
A ku na nkarhi lowu nga vekeriwa vutirheli lebyi. Fambiselo hinkwaro, ku sukela eka ku endla xikombelo ku fikela eka ku amukela mali ya xiwundlo, ri nga teka mavhiki yo hlayanyana, swi ta ya hi ku tirhisana ka vanhu lava va khumbekaku.
Timbhoni leti nga ta ta ku ta yingisela mhaka, ku katsa munhu loyi a koxaku ku wundliwa, va na mfanelo yo kuma mpfuneto lowu nga vekiwa  na mali yo famba. Kambe, khoti yi ta teka xiboho hi ku vona ka yona xa leswaku xana mpfuneto wolowo wa alawensi wu ta hakeriwa eka munhu loyi a koxiwaku ku hakela xiwundlo.
Munhu loyi a koxaku ku hakeriwa xiwundlo u fanele ku endla xikombelo eka muofisara wa swiwundlo  xa ku hakeriwa ka mali ya timbhoni .



Top

Mali leyi hakeriwaku

Vutirheli lebyi a byi hakeleriwi.



Top

Tifomu leti tifaneleke ku tatiwa

Application for Maintenance Order 
Substitution or Discharge of existing Maintenance Order 
Subpoena in terms of Section  of the Maintenance Act, 1998   xa nawu wa swiwundlo)
Subpoena in terms of Section  of the Maintenance Act, 1998  xa nawu wa swiwundlo)
Notification to admit Statements by Witnesses 
1998 
Notice to make Maintenance Payments on behalf of person against whom Maintenance Order was made 
1998 
, 1998 
1998  xa nawu wa swiwundlo)
, 1998 
Form J: Application for Enforcement of Maintenance or other Order in terms of Section 26 of the Maintenance Act, 1998 
Warrant of execution against Property in terms of Section 27 of the Maintenance Act 
1998  xa nawu wa swiwundlo)
Act, 1998  xa nawu wa swiwundlo)
, 1998 
Act, 1998  xa nawu wa swiwundlo)
, 1998  xa nawu wa swiwundlo)

Khumbana na Hofisi ya Majistarata ya le kusuhani, Khoto ya Swiwundlo, Khoto ya mindyangu kumbe Muchuchisi wa swa milandzu ya swiwundlo kumbe Muofisara wa vulavisisi hi timhaka ta swiwundlo.



Top

Vuxokoxoko bya ku tihlanganisa


