Yati emalungelo akho e-UIF netibopho

1. Siyini SIKHWAMA SEMSHUWALENSI WEKUPHELELWA NGUMSEBENTI?
?
Sikhwama seMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti sisungulelwe kusita basebenti kwesikhashana, labasetimeni letitsite, uma baphelelwa ngumsebenti, nobe bangakhoni kusebenta ngenca yekugula, uma bomake bayewuteta nobe bahlabe likhefu lelusiso kanye futsi nekusita bantfu labebondliwa ngemalunga lashonile  labekhokhela lesikhwama. 

2. Itfolakala kanjani lemali yalesikhwama futsi iphindze itikhokhele kanjani tinzuzo?
Lesikhwama sitfola imali ngekukhokhelwa bacashi nebasebenti njalo ngenyanga. Hulumende utibophelele ekukhokheleni leSikhwama futsi ulindzeleke kutsi asite ngetimali kute kuhlangabetane netikhebesi ngetikhatsi tekukhuphuka kakhulu kwelizinga lekungasebenti. 

3. Ngabe bonkhe basebenti bafanele yini kukokhela leSikhwama seMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti?
 
3.1 Kusukela mhlaka, 1 Apreli 2002 bonkhe basebenti labasebenta ema-awa 
      langu-24 nobe ngetulu ngenyanya bafanele basikhokhele leSikhwama.
3.2 Kusukela mhlaka, 1 Apreli 2003, uMtsetfo weMshuwalensi wekuPhelelwa    
      nguMsebenti udzinga bonkhe basebenti basetindlini kutsi basikhokhele    
      leSikhwama.
3.3 Letinhlobo letilandzelako tebasebenti  abakabalwa ekukhokheleni  
   leSikhwama seMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti:
? Basebenti labasebenta ema-awa langaphasi kwalangu- 24 ngenyanga
? Basebenti bahulumende njengobe kuchaziwe kusiGaba 1(1) seMtsetfo 
   webasebenti baHulumende, wanga-1994
? Basebenti labatfola iMali yaHulumende yeMhlalaphasi, kodvwa lokungafaki 
  ekhatsi sibonelelo sekukhubateka nesondlo. 
? Sisebenti lesente inkontileka yemsebenti nemcashi ngenjongo yekwenta 
   sivumelwano sekutsi sisebentele kutfola emakhono neticu njengobe kubekiwe 
   kusigaba  18(2) seMtsetfo wekuTfutfukisa eMakhono wanga-1998
? Bantfu labangena eNingizimu Afrika ngenhloso yeNkontileka yeMsebenti,   
  Kufundza umsebenti khona lapha eNingizimu Afrika uma ngabe kusukela  
  ngemuva kwekuphela kwenkontileka lomcashi aboshwa ngumtsetfo nobe 
  iNkontileka yeMsebenti, kuSebentela kutfola emakhono, nobe ngabe ngusiphi 
  sivumelwano nobe lokwentiwako,  kutsi abuyesele loyo muntfu eveni lakubo, 
  nobe loyo muntfu kudzingeka kutsi aphume eNingizimu Afrika, nakumcashi wakhe 
? Basebenti labahola ngekutfola ikhomoshini kuphela.

4. Ngabe kufanele yini kutsi usikhokhele leSikhwama uma uhola kakhulu?
Yebo, bonkhe basebenti, ngaphandle kwalabo lababalwe ngaphasi kweliphuzu- 3.3 ngetulu bafanele basikhokhele leSikhwama.  Ngemnyaka leSikhwama sibeka emazinga lasetulu ekukhokhelwa kweliholo lalabo labasikhokhelako. Bonkhe labo labahola ngetulu kwelizinga lelisetulu batawukhokha kufike kulelizinga bese kutsi uma sebaphelelwa ngumsebenti batawutfola tinzuzo tabo ngekuya kwelizinga bebahola ngalo. Loku kusho kutsi bonkhe basebenti kusukela ezingeni leliphasi bafanele bakhokhele leSikhwama. 

5. Ngabe bonkhe bacashi bafanele bakhokhele leSikhwama?
5.1 Bonkhe bacashi labacasha umuntfu futsi bamholele, kungaba kumholela ngemali nobe ngalokunye lokutsite, bafanele babhalise kuleSikhwama masinyane nje uma bacala imisebenti yekubabacashi.  Kungumsebenti wemcashi kubhalisa ibhizinisi yakhe futsi abambe leyo mali lefanele emholweni walabasebenti. Uma ngabe umcashi uyehluleka kwenta loku utawujeziswa kabuhlungu ngekuya kweMtsetfo wekuKhokhela Sikhwama semmshuwalensi wekuPhelelwa ngumSebenti wanga-2002. Uma ngabe umcashi akafuni kubhalisa kuleSikhwama kantsi futsi akafuni kubamba imali, basebenti bayelulekwa kutsi batsintsane nelihhovisi leliTiko leTemisebenti.

5.2 Bacashi bayacelwa kutsi bahambisane nemibandzele yaloMtsetfo, njengobe leSikhwama sisita labo bebabasebentela lasebasele netindlela letimkhawulo nobe abasenandlela yekutisita ngesizatfu sekuphelelwa ngumsebenti. 

6. Ngabe yini letsatfwa njengemholo?
Tonkhe timali letitfolwa kumcashi, kungaba yimali nobe tintfo letitsite. Loku kufaka ekhatsi imali letfolwa uma ngabe usebente  sikhatsi lesingetulu kunaleso lesibekiwe kanye nebhonasi, nekukhokhelwa kwesikhwama  kufanele kumiselwe etikwaloku. Kwengeta, kuloku, tonkhe timali letitfolakalako letincunyiwe titsatfwa njengemholo. Tibonelo tetimali letincunyiwe, imali yekuhamba, timali tekutijabulisa kanye  nekudla nendzawo yekulala/hlala. Lwati lolubanti macondzana nemholo lungatfolakala kulomculu i-EMP tinkhombandlela letilishumi tebacashi letitfolalakala kuluPhiko lweMalingena lwaseNingizimu Afrika  (SARS).

7. Ngumalini lefanele ikhokhelwe leSikhwama?
Sisebenti sifanele sikhokhe -1% wemholo waso. Kwengeta kulo- 1% lokhokhwa sisebenti, umcashi naye ukhokha -1% sisebenti ngasinye lesimsebentelako. Imali lekhokhwako-ke seyiphelele ngu- 2%. Sibonelo, uma ngabe sisebenti sihola R1 000 ngenyanga, umcashi ufanele abambe -1% walo R1 000 longu-R10. kwengeta kuloko, umcashi ufanele akhokhele sisebenti sakhe R10. Lesamba semali-ke lengu-R20 ifanele yendluliselwe ku-UIF nobe ku-SARS nobe ngukuphi kwaloku lokufanele.

Kufanele kubanjwe imali lekhokhwako kuleyo nyanga futsi umcashi akavumeleki kubamba imali lengetulu kweyenyanga. Uma ngabe umcashi wehluleke kubamba imali yenyanga leyendlulile, ufale-ke akhokhe sikwelede sa-2%, ayikhishwa sisebenti. 

8. Ngabe umcashi uyikhokha nini futsi kuphi imali yaleSikhwama?
8.1 Umcashi ukhokha lemali yaleSikhwama ungakashayi umhlaka-7 nyangatonkhe. Lapho khona lomhlaka 7 ashaya kungasilo ??lilanga lemsebenti??, imali ifanele ikhokhwe ngelilanga lekugcina lemsebenti nobe lingakefiki lelo langa.  "Lilanga lekusebenta " lisho nobe nguliphi lilanga lelingasiwo uMgcibelo, Lisontfo nobe liHolide leSive. Njengenjongo yekukhipha imali lekhokhwako, labo bacashi lababhalisele kukhokha umtselo/ uMtsedlwana wekuTfutfukisa emaKhono (Skills Development Levy (SDL)), bafanele bakhokhe imali yabo e-SARS. Laba labanye bacashi bafanele bakhokhe imali yabo ngco kuleSikhwama.
Tinyenti tindlela tekufaka lemali kulesikhwama. Kungaba kutsi ibanjwe ebhange (uma kunjalo-ke umcashi ulungisa nelibhange lakhe kutsi kwentiwe njalo), ingafakwa ngco ebhange, (bona imininingwane yasebhange yaleSikhwama ekugcineni kwalencwajana.), ngekubhanga ngekwe-elekhtroniki/ kuBhanga nge-Internet. Ungaphindze futsi ubuke lamakheli lasekugcineni kwalencwajana. 

Imali lekhokhwa ngemnyaka
8.2 Bacashi bangakhokha sonkhe samba semali yemnyaka kuphela nje uma ngabe leyo mali ikhokhwa yonkhe embili.
8.3 Lesamba semali lekhokhwako sifanele sikhishwe ungakapheli umnyaka wetimali nobe sikhatsi lekufanele kukhokhwe ngaso futsi emalangeni lasikhombisa ucalile loyo mnyaka wetimali nobe sikhatsi sekukhokha lemali. "Umnyaka weTimali" nobe "sikhatsi sekukhokha" sisho lilanga lekucala laMashi kunobe ngumuphi umnyaka, nobe nguliphi lilanga lekucala lekukhokha uma ngabe lelo langa liwela ngaphasi kwemnyaka wetimali, nafutsi uma uphela elangeni lekugcina laFebhuwari emnyakeni lolandzelako. Umcashi angeke abambe sabelo sesisebenti sesamba semali lekhokhwa "phambilini". Kubanjwa kwemali kufanele kuhambisane netikhatsi tekukhokhwa kwemholo. Uma ngabe ekuhambeni kwesikhatsi umcashi utfola kutsi nobe nguyiphi imali lekhokhiwe beyingakafaneli ikhokhwe nobe ayikakhokhwa, nobe ikhokhwe yeca kuleyo beyifanele ikhokhwe, umcashi ufanele ayibuyisele esisebentini sakhe leyo mali, leyecile njengekuyibamba kwakhe nome kuyikhokha ngalokwecile, ngekungayingeni indzaba yekutsi leSikhwama seMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti asikambuyiseleli umcashi lemali. Kubuyiselelwa kwetimali taloluhlobo kufanele kufunwe kuleSikhwama seMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti ngemnyaka futsi nasekupheleni kwemnyaka wetimali, lofanele kukhokhwa kwetimali ngemnyaka kuphela.
8.4 Uma ngabe kukhushulwa imiholo, loku kufanele kulungiswe masinyane nje uma kukhushulwa umhlolo futsi umehluko lokhona emkhatsini walitimali lekumele tikhoshwe kantsi futsi setivele tikhokhiwe, tifanele tilungiswe.  
8.5 Emafomu ema-UI-7 anikwetwa bonkhe bacashi labawasebentisako njalo nje ngenyanga ngaphandle uma ngabe:
? asayekele kubhalisa
? abhalisele kukhokha ngemnyaka
? ubhalisele kukhokha e-SARS.
8.6 Uma ngabe umcashi utfola lifomu  (i-EMP201) lekubuyiselelwa timali, kusho kutsi bacelwa kutsi baletse e-SARS imali labayikhokhele i-UIF kusukela nga-Apreli- 002 kuya etulu. Nobe kunjalo, uma batfola emafomu ema-UI-7; kukhombisa kutsi ema-akhawunti abo aleSikhwama akachitjelwa kute kukhombise kutsi imali yabo ye-UIF bayikhokha e-SARS. Uma kunjena-ke leSikhwama sifanele selulekwe ngetinombolo letingu-10 Khokha Ngekuya Kwalokuholako (PAYE) tinombolo tekwatisa temabhinisi  abo, kute kwentiwe tingucuko letifanele kute ngalokulandzelako bangasatfunyelelwa lamafomu ema- UI-7.
8.7 Bacashi bafanele bente siciniseko sekutsi imali labayikhokhela i-UIF iyakhonjiswa ku-EMP201 nekutsi futsi imali lekhokhiwe iyendluliselwa ku-SARS. LeSikhwama angeke sibe nemtfwalo, nobe sichumane ne-SARS nobe bacashi uma bahlawuliswa nobe kukhuliswa intalo uma ngabe imali ikhokhwa kuleSikhwama esikhundleni sase-SARS.
8.8 Kute kuvikelwe kukhokha tinhlawulo netintalo letingakafaneli, bacashi bafanele bente siciniseko sekutsi imali ifika eSikhwameni ngesikhatsi lesibekiwe, ngekungabi nendzaba kutsi emafomu ema-UI-7 ekubuyiselwa kwemali bawatfolile yini. Bacashi bafanele batsintsane neSikhwama uma ngabe abawatfoli njalo nje emafomu ema-UI-7 nobe abawatfoli emafomu ngalokufanele.

9. Ngabe bonkhe bacashi bafanele yini kugcwalisa baletse emafomu 
ema -UI-7, ngisho nobe ngabe bakhokha ngekwe-elektroniki nobe ngemnyaka?
9.1 Bonkhe bacashi labangaDzingi kukhokha e-SARS bafanele bagcwalise babuyise emafomu abo ema-UI-7 ngekunganaki indlela, tikhatsi nendzawo yekukhokha. Uma ngabe kute emafomu, bacashi bafanele baletse lolwatinchanti lolulandzelako kute kuvikeleke kutsi timali letikhokhiwe tifakwe etindzaweni letingasito nobe tingafakwa nhlobo lapho kufanele khona:
? Indzawo nendlela yekukhokha
? Inombolo lengumatisi ye-UIF 
? Sikhatsi lesikhokhelwako nemali lekhokhwako.
9.2 Kungumsebenti webacashi kubala imali lefanele ikhokhelwe Sikhwama. Bacashi angeke banikwe emafomu lakhombisa imali lekufanele bayikhokhe.

10. LeSikhwama sati kanjani kutsi imali lekhokhiwe ivela kubani?
10.1 LeSikhwama sisungule luhla lwemininingwane yebacashi/basebenti lolugcinwe kungcondvomshina. Kungumtfwalo wemcashi kutsi atfumele imininingwane yabo bonkhe basebenti bakhe kuleSikhwama kute kutsi kubuyeketwe kulungiswe loluhla lwemininingwane nyangatonkhe nobe ngabe sekunetingucuko kumininingwane yesisebenti. Lemininingwane yebacashi igcinwa kuloluhla lwemininingwane lolugcininwe bese kutsi uma ngabe sisebenti siphelelwa ngumsebenti, leSikhwama singachuba ticelo ngaphandle kwekucitsa sikhatsi. Ngako-ke kubalulekile kakhulu kwenta siciniseko sekutsi bacashi baletsa  imininingwane yebasebenti babo kuleSikhwama, kute luhla lwemininingwane luhlale lunemininingwane yamanje lenguyonayona.  
10.2 LeSikhwama sinetindlela letehlukene tekutsi bacashi baletse imininingwane yebasebenti babo kuso.  Loku akufaki ekhatsi kutfumela ngetandla lelifomu   (i-UI-19) kuleSikhwama bacashi labete tindlela tekukhokhela ngekwe-elektroniki. I-UI-19 lifomu lelifanele lisetjentiswe bacashi uma baletsa imininingwane yebasebenti babo eluhlwini lwemininingwane legciniwe yaleSikhwama. Lelifomu liyatfolakala kuwebusayithi kanye nasemahhovisini esifundza netikhungo tetemisebenti teliTiko leTemsebenti. Bacashi betekuhwebelana labanetindlela tekukhokha ngagezi bangatfumela ngagezi imininingwane yabo eluhlwini lwemininingwne legciniwe ngendlela lemisiwe kulelikheli, declarations@uif.gov.za.  Kute utfole imininingwane macondzana nendlela lemisiwe,uyacelwa kutsi ubone umculu lonemininingwane lebekiwe kuwebusayithi ngaphandle kweluhla lweLwati lweBacashi ? i-Declaration Specification. Bacashi bebasebenti basetindlini bafanele bagcwalise lifomu i-UI 19, lebasebenti basetindlini lelitawutfunyelwa ngencwadzigezi kulelikheli; domestics@uif.gov.za.

11. Ngabe bonkhe bacashi bafanele batfumele ema-declaration ngenyanga?
Yebo bacashi bafanele, lokufaka ekhatsi labo labafanele bakhokhe ku-SARS. Bonkhe bacashi bafanele batise nobe ngutiphi tingucuko  letingabakhona kumininingwane yebasebenti masinyane nje uma kwenteka leto tingucuko. Uma ngabe tingucuko tenteka njalo nje ngenyanga, tifanele-ke kutsi tatiswe ngenyanga. 

12. Ngabe bacashi labakhokha ngemnyaka bafanele baletse  ema-declaration?
Yebo, kanye ngemnyaka uma kubekhona tingucuko kumininingwane yesisebenti.

13. Ngabe leSikhwama sitawati kanjani kutsi ufanele kukhokhelwa malini uma uphelelwa ngumsebenti?
13.1 Linani lemali lekukhishwa ngalo letinzunzo lihambisana nesikalo lesigucukako emkhatsini wa- 38-58%.
13.2 Basebenti banikwa emaphuzu uma basasebenta bakhokhela leSikhwama. Lamaphuzu atfolakala kanjena: Kuwo onkhe emalanga lasitfupha lowasebentako njengemkhokhi (lokhokhela leSikhwama), utfola emaphuzu elilanga linye lemalanga langu-238 . kute ufanelwe kutfola onkhe emaphuzu emalanga langu-238, kufanele kutsi ube sewusebente iminyaka lekungenani lemine ukhokhela leSikhwama.
13.3 Sisebenti sitsatfwa sengatsi besikhokhela lesiSikhwama kusukela ngelilanga lekucala sicashiwe kufikela ngelilanga siphelelwa ngumsebenti. Sikhatsi lesatisiwe lesisetjentwe ungakapheli umsebenti naso sitsatfwa njengesikhatsi sekucashwa/sekusebenta. Nobe kunjalo, kufanele kucashelwe  kutsi basebenti basetindlini, batsatfwa njengalabakhokhako kusukela mhlaka -1 Apreli- 2003.
13.4 UMtsetfosichibelo weMshuwalensi weSikhwama sekuPhelelwa nguMsebenti wanga-2003 nawo usakhuluma ngetimo lapho khona bacashi labangetulu kwamunye betisebenti tasemakhishini futsi kuletsa umcondvo wekucashwa ngalokuphelele kwalabo basebenti labanebacashi labangetulu kwamunye.
13.5 Lomtsetfo uniketa  tinzuzo letikhokhwa uma ngabe umholo wesisebenti wehla ube ngaphasi kwelizinga lelibekiwe lemholo besiwutfola ekucaleni sisecashwe nguwo onkhe emakhaya sibonelo; uma ngabe sisebenti sasendlini sisebentela emakhaya lamatsatfu bese kutsi umholo waso sewuphelele uba ngu- 600,00 bese kutsi ulahlekelwa ngumholo walinye likhaya longu-200,00 uyafanelwa kutfola tinzuzo, ngobe phela manje sewuhola R400,00 kuphela njengobe asalahlekelwe ngumholo wa-R200,00.
13.6 Kuba kuphela ngumsebenti lophele etinyangeni letisitfupha letendlulile kusukela ngelilanga lelendvulela lekufaka sicelo lokutawusetjentelwa etikwawo uma kubuketwa  kutsi lesisebenti asisebenti ngalokuphelele nobe cha.  Macondzana nebasebenti basetindlini futsi, lusuku lwekushona kwemcashi wabo litawutsatfwa njengelusuku lwekuphela kwemsebenti. Linani lenzuzo lelitawukhishwa litawuya nge-declaration yekugcina yemcashi futsi uma ngabe ayikho le-declaration sisebenti lesibukene nekukhishwa kwetimali sitawuncuma letinzuzo ngekuya kwebufakazi lobubhaliwe lobukhona lobuletfwe kulelihhovisi lelikhipha tinzuzo.

14 Kwentekani uma ngabe umholo ugucugucuka?
Uma ngabe umholo uyagucugucuka ngenyanga nobe ngemaviki, bese kutsi umholo lolingene/losemkhatsini wetinyanga letisitfupha letendlulile ufanele usetjentiswe kute kubalwe tinzuzo lekumele tikhokhwe.

15.Ngutiphi tinzunzo letiniketwa nguleSikhwama?
LeSikhwama siniketa tinhlobo letisihlanu tetinzuzo:
? Tinzuzo tekuphelelwa ngumsebenti
(Sigaba 17)
? Tinzuzo tekugula (Sigaba 22)
? Tinzuzo tekuyewubeleka (Sigaba 25)
? Tinzuzo telusiso (Sigaba 28)
? Tinzuzo tekufelwa kwebondliwa (Sigaba 31).

16. Tinzuzo tekuphelelwa ngumsebenti
? Ticelo tekutfola tinzuzo tifakwe tingakapheli tinyanga letisitfupha 
   uphelile umsebenti 
? Tinzuzo tikhokhwa kusukela ngelilanga lekufaka sicelo
? Tinzuzo tikhokhwa kuphela uma ngabe sekungetulu kwemalanga langu-14 
   uphelile umsebenti
? Tinzuzo tikhokhwa kuphela uma ngabe umcashi uphelisa umsebenti 
   wesisebenti lebesikhokhela leSikhwama. Uma ngabe sisebenti siphelisa 
   umsebenti waso nobe sinyamalala emsebentini, angeke sikhokhelwe tinzuzo, 
   ngaphandle uma  ngabe lokuphelelwa ngumsebenti kutawutsatfwa ngekutsi  
    kucoshwa  lokwakhako.   
? Tinzuzo tikhokhwa uma ngabe kushone umcashi wesisebenti sasendlini 
? Tinzuzo tikhokhwa uma ngabe inkapani iwa
? Umkhokheli waleSikhwama ufanele abhalise emahhovisini ebasebenti ladvutane naye  ngekuya kwemibandzela yeMtsetfo wekuTfutfukisa emaKhono,1998, kute atfole tinzuzo tekuphelelwa ngumsebenti. Umkhokheli weSikhwama ufanele akhone futsi atfolakale uma kufanele ayewusebenta.
? Umkhokheli weSikhwama ufanele abike ngaletinye tikhatsi nakuletinye tindzawo letishiwo sisebenti selihhovisi lelikhokha tinzuzo ngenhloso yekusayina irejista yekuphelelwa ngumsebenti.
? UmkhkheliweSikhwama ufanele aceceshwe aphindze alulekwe ngekwemsebenti uma atfunyelwe sisebenti selihhovisi lelikhokha tinzuzo. Umangabe lomkhokheli weSikhwama uyala kuyewuceceshwa ngaphandle kwesizatfu, angeke anikwe tinzuzo
? Ngekwemaphuzu, tinzuzo tingakhokhwa emalanga lancunyiwe laphelele langu- 238 anobe ngusiphi sikhatsi lesingangeminyaka lemine.

17. Tinzuzo tekugula
? Sicelo sekutfola tinzuzo sifanele sifakwe tingakapheli tinyanga letisitfupha sisebenti siyekele emsentini ngenca yekugula
? Tinzuzo tikhokhwa kusukela ngelilanga sisebenti siyekela kusebenta ngenca yekugula.
? Sisebenti sifanele siletse incwadzi yabodokotela lesifakazelako kutsi siyekele kusebenta ngenca yekugula.
? Tinzuzo letikhokhwako ngumehluko lokhona emkhatsini  walokukhokhwa ngumcashi  nelinani lelincunyiwe leluhlelo lweMtsetfo weMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti. Uma ubuka lemali lekhokhwa ngumcashi nalelinani lelincunyiwe kuloluhlelo lwetinzuzo, samba lesiphelele semali lekhokhwako asikafaneli kuba ngetulu kwa-100% semholo lofanele lebewungatfolwa ngulesisebenti uma ngabe besisasebenta. 
? Tinzuzo tikhokhwa ngekuya kwesikhatsi sekugula lesingetulu kwemalanga langu-14
? Ngekwemaphuzu, tinzuzo tingakhokhelwa emalanga laphelele langu-238  anobe ngusiphi sikhatsi lesingangeminyaka lemine.

18. Tinzunzo tekuyewubeleka
? Sicelo setinzuzo tekuyewubeleka tifanele tikhokhwe ngalokungenani ngemaviki lasiphohlongo umntfwana angakabelekwa nobe tinyanga letisitfupha asatelwe umntfwana.
? Tinzuzo tikhokhelwa umuntfu wesifazane uma akhulelwe, uma asesendlini netikhatsi letilandzelako emvakwaloko
? Tinzuzo letikhokhwako ngulomehluko losemkhatsini wemali lekhokhwa ngumcashi nelinani lelincunyiwe eluhlelweni lweMtsetfo weMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti. Uma utsatsa linani lemali lekhokhwa ngumcashi nelinani lelicunyiwe eluhlelweni lwetinzuzo, samba selinani lemali letfolwako ailkafaneli lendlule-100% wemholo lotayelekile lebewutawutfolwa sisebenti uma ngabe besisasebenta
? Ngekwemaphuzu, tinzuzo tingakhokwa ngelizinga lelisetulu lemalanga langu-121. Kufaka sicelo setinzuzo tekuyewubeleka akukhinyabeti lilungelo lesisebenti lekutfola tinzuzo tekuphelelwa ngumsebenti. Loku kusho kutsi sisebenti sisengafanelwa kutfola tinzuzo tekungasebenti uma kungenteka lesisebenti siphelelwe ngumsebenti.
? Uma sisebenti singonakalelwa sisu, siphume nobe sitfole umntfwana loshonile, tinzuzo-ke titawukhokhelwa emaviki lasitfupha ngemuva kwekonakalelwa sisu nobe kutalwa kwemntfwana asashonile.

19. Tinzuzo telusiso
? Sicelo setinzuzo sifanele sifakwe tingakapheli tinyanga letisitfupha ngemuva kwelusuku Inkantolo lefanele ikhiphe imvume yelusiso.
? Umntfwana losisiwe ufanele abe ngaphasi kweminyaka lenibili udzala
? munye kuphela umtali walomntfwana longumkhokheli weSikhwama lofanele afake sicelo sekutfola letinzuzo
? Lomntfwana ufanele asiswe ngekuya kweMtsetfo wekuNakekelwa kweBantfwana, wanga-1983
? Sikhatsi lesicitfwa ngaphandle kwemsebenti sifanele sibe sekunakekela lomntfwana
? Tinzuzo letikhokhwako tikhokhwa kusukela ngelusuku Inkantolo ikhipha Imvume yekuSisa lomntfwana
? Tinzuzo letikhokhwako ngumehluko lokhona emkhatsini wemali lekhokhwa ngumcashi nelinani lelincunyiwe etinhlelweni lwetinzuzo. Ngekuphindza futsi, kutsatfwe lemali lekhokhwa ngumcashi nalena lencunywe eluhlelweni lwetinzuzo, lesamba semali asikafanele sendlule-100% umholo lowetayelekile lebekumele utfolwe ngulesisebenti uma ngabe besisasebenta.
? Ngekwemaphuzu, tinzuzo tingakhokhwelwa emalanga laphelele langu-238 anobe ngusiphi sikhatsi lesingangeminyaka lemine. 

20. Tinzuzo tekushonelwa kwebondliwa
? Indvodza/umfati losele wemufi ufanele afake sicelo sekutfola tinzuzo tingakapheli tinyanga letisitfupha. Umntfwana longumondliwa angafaka sicelo sekutfola tinzuzo uma ngabe indvo/umfati losele wemufi akasifaki lesicelo tingakapheli tinyanga letitfupha ashonile lomkhokheli weSikhwama
? Tinzuzo tikhokhelwa indvodza/umfati nobe umlingani wemufi loshone angumkhokheli weSikhwama, ngesikhatsi kufakwa sicelo
? Sicelo sifanele sifakwe esikhungweni setemisebenti lesisedvutane ngelifomu lelikhetsiwe.
? Nanobe ngumuphi mondliwa longephansi kweminyaka lengu-25 budzala ufanele atfole tinzuzo uma ngabe sebashone bonkhe bobabe namake
? Ngekwemaphuzu, tinzuzo tingakhokhelwa ngalokuphelele emalanga langu-238 anobe ngusiphi sikhatsi lesiyimanyaka lemine
? Tinzuzo letikhokhwako tilingana netinzuzo tekuphelelwa ngumsebenti lebetingakhokhwa, uma ngabe lomkhokheliSikhwama bekasaphila.

21. Ngunini lapho umkhokheli weSikhwama ete lilungelo lekutfola tinzuzo?
? Uma ngabe umkhokheli weSikhwama utfola ngenyanga imaIi yeMpesheni  (kungafaki ekhatsi imali yesibonelelo sekukhubateka nobe sondlo). Imali yenyanga yempensheni isho sibonelelo semali yaHulumende lenikwa bantfu labadzala (bogogo nabomkhulu) ngekuya kweMtsetfo weTelekelelo kuTenhlalakahle njengobe uchitjelwe
? Uma ngabe umkhokheli weSikhwama utfola imali eSikhwameni seSincephetelo yekugula nobe kulimala lokubangele kungasebenti kwesikhashana nobe kwasomphelane kwemkhokhliSikhwama
? Uma ngabe umkhkheliweSikhwama utfola letinye tinzuzo esikhwameni sekuphelelwa ngumsebenti nobe luhlelo lolusungulwe  ngekuya kweMtsetfo weTemisebenti.
? Uma ngabe umkhkheliweSikhwama ehluleka kuhambisana nemibandzela yeMtsetfo weMshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti
? Uma ngabe umkhkheliweSikhwama emiswa kutfola tinzuzo ngobe bekasebenta futsi atfola tinzuzo nobe akhwabanisile ngekwe -UIF
? Uma umkhokheliSikhwma atiyekelele emsebentini.

22. Kucatululwa kwetinkinga
22.1 Sikhwama semmshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti sisungule emaKomidi eTikhalo etiFundza labukene nekucatulula tinkinga kuto tonkhe tifundza. Uma ngabe umzuzi unetikhalo, angatifaka ngekugcwalisa atfumele ngesandla  lifomu (i-UI 12)  lelimiselwe nobe ngeliposi ngekuphambana kwesincumo saKhomishani nobe sisebenti lesibukene nekukhishwa kwetinzuzo ngekwemibandzela yesigaba 37(1)eKomidini leTikhalo lesiFundza etikhungweni temisebenti letifanele teliTiko leTemisebenti.
22.2 Umuntfu longenetiseki ngesincumo seliKomidi leTikhalo leSifundza angendlulisela sikhalo sakhe eKomidini leTikhalo laVelonkhe kute  kutsatfwe sincumo sekugcina ngekuya kwesigaba 37(2) ngekutsi atihambisele matfupha lifomu i-UI 13 leligcwalisiwe aliyise e-94 Church Street, Pretoria, 0001, nobe ngelipolisi lelibhalisiwe litfunyelwe ku; Sikhwama semmshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti, Pretoria, 0052 nobe ngefeksi ku: (012) 337-1893.

23. Yini umsebenti/sibopho  semcashi ngemuva kwekuphela kwemsebenti wesisebenti?
?Lifomu i-UI-19 nobe i- UI-19D lifanele ligcwaliswe litfunyelwe kuleSikhwama  nobe kuliphi lihhovisi leliTiko leTemisebenti
?Imininingwane  yemcashi nobe sisebenti lesifanele itawulungiswa kute ikhombise imininingwanesimo yamanje
? kwehluleka kuletsa lelifomu i-UI-19 nobe i-UI-19D kungenta kutsi kubambeleleke tinchubo tekukhokhwa kwetinzuzo tekuphelelwa ngumsebenti nobe letinye nje tinzuzo
? kweluleka labebabasebenti babo kutsi baye emahhovisini ladvutane eliTiko leTemisebenti.

24. Umcashi ulesula kanjani ligama lakhe kuleSikhwama?
Bacashi bangatsintsana naleSikhwama nobe ngukumaphi emahhovisi eliTiko leTemisebenti alicele kutsi limesule emabhukini ekubhalisa. Ngaso sonkhe sikhatsi kufanele kufanele kwetfulwe inombolo lengumatisi ye-UIF. Lifomu i-UI-19 lelilungisiwe lifanele ligcwaliswe liletfwe kuleSikhwama uma sekuvalwa kusisebentisa. 

25. Ngabe umcashi ubabhalisa kanjani kusebentisa lesebentisa leSikhwama kabusha?
? Kubhaliswa kwebacashi nebasebenti kungentiwa nge-inthanethi kule-website; www.labour.gov.za bese ukhetsa likhasi le-"UIF ".
? Emafomu ema I-UI-8 ne-UI-8D ekubhalisa (ekubhalisa kwemcashi) ne-UI-19 ne -UI-19D (ekubhalisa basebenti) ungatfolakala kuyo le-website, nobe kuso leSikhwama nobe kukuliphi lihhovisi lendzawo leliTiko leTemisebenti
? Emafomu lasagcwalisiwe akadzingi kutsi angayiswa ku-UIF kute kubhaliswe kepha angayiswa ehhovisi lendzawo leliTiko leTemisebenti kute kupheleleliswe kubhalisa, nobe
? Bacashi bangaphindze basebentise ifeksi lesiphesheli ngekushayela kulenombolo- 086 712 2000
? Kungabhaliswa nangelucingo ngekushayela kulenombolo- (012) 337 1680
? Emafomu lagcwalisiwe angatfunyelwa kulelikheli: UIF, Pretoria, 0052. Khumbula kutsi imali yekuposa iyakhokhwa uma uposela tintfo kuleSikhwama.

26. Ngabe inchubo yekubhalisa itsatsa sikhatsi lesingakanani?
Konkhe kubhalisa kutawupheleliswa angakapheli ema-awa langu-48 emukelwe emafomu ekubhalisa.

27. Ngabe utawati kanjani umcashi kutsi sisebenti sakhe sesibhalisiwe kuleSikhwama?
Uma ngabe lifomu i-UI-19 leseligcwalisiwe  lebasebenti emsebentini wemcashi   seliletsiwe, kutawubese kutfunyelwa bufakazi kumcashi.

28. Ngabe basebenti banikwa inombolo lengumatisi leyehlukile yini?
Yinye inombolo lengumatisi lenikwa umcashi bese kutsi bonkhe basebenti labamsebentelako bawela ngaphasi kwayo. Uma ngabe kukhona imibuto nobe kukhonona, kubalulekile kutsi kwetfulwe inombolo lengumatisi ye-UIF yemcashi kanye namatisi(ID) wesisebenti. 

29. Uma ngabe ibhizinisi seyivele ibhalisiwe kuleSikhwama ngabe yona leyo nombolo lengumatisi ingasetjentiswa yini kutsi kubhaliswe ngayo basebenti basetindlini?
Cha. Sisebenti sasendlini sifanele sibhaliswe ngeyaso inombolo lengumatisi leyehlukile.

30. Lamaphuzu lalandzelako afanele nawo kucashelwa:
? UMtsetfo weMshuwalensi wekuPhelelwa ngumsebenti wanga-2002 (uMtsetfo no. 4 wanga- 2002) uchaza kutsi yini ??sisebenti sasendlini??njengesisebenti lesenta umsebenti wasendlini, endlini yemcashi loku futsi kufaka ekhatsi umlimi wengadze, umuntfu locashwe kulelikhaya njengemshayeli wemoto nemuntfu lonakekela nobe ngumuphi umuntfu walelikhaya, kepha loku akufaki ekhatsi sisebenti sasepulazini
? Ngekuya kwaloMtsetfo lesekukhulunywe ngawo, basebenti basetindlini nebacashi babo bacala kukhokhela I-UIF mhlaka- 1 Apreli 2003. Kubhalisa angeke kuyiswe elusukwini lolusemuva.
? Lapho likhaya licashe basebenti basendlini labangetulu kwamunye, kudzingeka kubhaliswa kwamunye umcashi
? Uma ngabe sisebenti sasendlini sinebacashi labangetulu kwamunye, umcashi ngamunye ufanele abhalise ngekwehluka futsi abe nesiciniseko sekutsi lesisebenti sasendlini sibhalisiwe. Loku lesekukhulunywe ngako kuyatibandzakanya netitfunywa temsebenti nobe bagcinimabhuku lababukene netindzaba tebacashi labangetulu kwamunye
? Kubhalisa ngekwehlukana kuyadzingeka futsi etimeni lapho khona umcashi  lonemabhizinisi uphindze abe ngumcashi wesisebenti sasendlini. Kubhalisa nekukhokha imali yesikhwama yebasebenti basetindlini kungenteka kungafakwa ekukhokheleni emabhizinisi langenisa imali. 
?Bantfu labacashwe emabhizisini lentelwa emakhaya abatsatfwa njengetisebenti tasetindlini.
? Bantfu labacashwe ngemakoporasi njengalabasebenta etingadzeni nalabahlanta tindlu nabo abatsatfwa njengalabatisebenti tasetindlini.
? Tinkapani, emakoporasi lahlangene, Kuhlanganyela ibhizinisi naleminye imitimba yemakoporasi  ayisiyo bacashi bebasebenti basetindlini
? kutsatfwa njengekukhwabanisa uma ngabe bemukeli betinzuzo babuyela emsebentini kodvwa bangatisa leSikhwama kutsi sebabuyele emsebentini,  bachubeke bemukele tinzuzo. 

31. Leminye imibhalo lebufakazi lekufanele ibekhona uma basebenti bafaka ticelo tekutfola tinzuzo te-UIF



Tinzuzo letetayelekile
Tinzuzo tekubeleka
Tinzuzo tekugula
Tinzuzo telusiso
Tinzuzo tebondliwa
Matisi waseNingizimu Afrika lonemagabadze netinombolo letingu-13 nobe ipasipoti
Matisi waseNingizimu Afrika lonemagabadze netinombolo letingu-13 nobe ipasipoti 
Matisi waseNingizimu Afrika lonemagabadze netinombolo letingu-13 nobe ipasipoti
Matisi waseNingizimu Afrika lonemagabadze netinombolo letingu-13 nobe ipasipoti 
Matisi waseNingizimu Afrika lonemagabadze netinombolo letingu-13 nobe ipasipoti yemfakisicelo 




Matisi waseNingizimu Afrika lonemagabadze netinombolo letingu-13 nobe ipasipoti yemufi
Imininingwane yekubhanga(UI-2.8)
Imininingwane yekubhanga
 (UI-2.8)
Imininingwane yekubhanga
 (UI-2.8)
Imininingwane yekubhanga
 (UI-2.8)
Imininingwane yekubhanga
 (UI-2.8)
Lifomu i-UI-19 leligcwalisiwe (uma kufanele)
Lifomu i-UI-2.7 leligcwalisiwe  (uma kufanele)
Lifomu i-UI-19 (uma kufanele)
Lifomu i-UI-2.7 leligcwalisiwe uma lidzingeka
Lifomu i-UI-19 (uma kufanele)


Lifomu i-UI-2.7 leligcwalisiwe


Bufakazi bekubhalisela kufuna umsebenti
Lifomu i-UI-2.3 lekufaka sicelo
Incwadzi yadokotela
Lifomu i-UI-2.4 lekufaka sicelo
Sitifiketi semshado

Incwadzi yadokotela lekhombisa lusuku sisebenti lesifanele sibe ngalo ekhaya, uma ngabe umntfwana asabelekiwe kufuneka sitifiketi sekutalwa semntfwana.
Incwadzi yadokotela lechaza kabanti (uma kufanele )

Sitifiketi sekufa semufi  (uma kufanele) umkhkheliweSikhwama: (sicelo angeke semukelwe uma kuletfwa sitifiketi sekufa salamnye emave. Kutawemukelwa kuphela imvume yekungcwaba yaseNingizimu Afrika  lekhishwe liTiko leTasekhaya)

Kutawukhishwa lifomui-UI-4 lekulandzelela
Lifomu lekulandzelela
Umfanekiso wesitifiketi sekutalwa semntfwana welusiso, lesigcotjwe sitembu semaphoyisa
Incwadzi yekulobola (uma kufanele)



Umfanekiso wesitifiketi sekusisa umntfwana
Sitifiketi sekutalwa (Sitifiketi semondliwa sekutalwa uma kufanele




Bufakazi bekutsi mondliwa ufundza  sikolwa (loku kufaka ekhatsi bonkhe bondliwa labaneminyaka lesemkhatsini wa-21 na-25) budzala




Sifungo lesibhaliwe (semlingani wemphilo yonkhe)


32. Bonkhe labafaka ticelo ku-UIF bafanele bahlale bakhumbula loku:
? Kugcina ngekuphepha matisi wakho waseNingizimu Afrika lonetinombolo letingu-13 nemagabadze nobe ipasipoti
? kwatisa sisebenti setimfuno uma ngabe ucale kusebenta kantsi usatfola tinzuzo te-UIF ngasikhatsi sinye
? Kulicala kusebenta ube utfola tinzuzo ngasikhatsi sinye
? Kuvela ngetikhatsi netinsuku letibekwe sisebenti lesibukene netimfuno
? Kungenti sitatimende lesingemanga
? Kungahlali kute kwendlule sikhatsi sekufaka sicelo setinzuzo
? Kungalindzeli kutfola nobe ngutiphi tinzuzo ku-UIF uma batiyekelela emsebenti
? Kungafaki ticelo letingemanga, tekukhwabanisa tinzuzo
? Kungali ngaphandle kwetizatfu kutsi baceceshwe baphindze balulekwe ngekwemsebenti
? Kungahlali nje banganaki imiyalo yesisebenti selihhovisi letimfuno.

33. Imininingwane yekutsintsana
? I-Webhusayithi: www.labour.gov.za
? Imininingwane ye-UIF yekubhanga
Caphela: bonkhe bacashi labangadzingeki kutsi babhalise ku-SARS, babhalisele tinhloso te-PAYE nobe i-SDL, bafanele bakhokhe ngco kuleSikhwama semmshuwalensi wekuPhelelwa nguMsebenti. Imininingwane yasebhange 
ye-UIF ingasetjentiselwa kubhanga imali lekhokhelwa i-UIF:
Inombolo ye-akhawunti yaseBhange, Kute ikhodi yeluHlobo lwaleLigala
FNB 62052400547 25-31-45 (bacashi bebasebenti basetindlini kuphela)
FNB 51420056941 25-31-45 (bacashi bemabhizinisi langenisa imali)
ABSA 4055481885 32-31-45 (bonkhe bacashi)
STANDARD BANK 010032185 00-45 (bonkhe bacashi) 
NEDBANK 1454041560 14-54-05 (bonkhe bacashi)

CAPHELA: Yiba nesiciniseko ngaso sonkhe sikhatsi kutsi inombolo yakho lengumatisi ye-UIF iyabhalwa kulesiliphi sekufaka imali uma kukhokhwa.

34. Emakheli Ekuchumana

34.1 SARS
Likheli lendzawo:
South Africa Revenue
Service (SARS)
Pretoria Head Office
299 Bronkhorst Street
Nieuw Muckleneuk
0181
likheli laseposini:
Private Bag X923
Pretoria
0001
Lucingo: 012 422 4000

34.2 Emahhovisi etiFundza netiKhungo teTemisebenti

Inhlokohhovisi ye-UIF
Lucingo: (012) 337 1700

Emahhovisi etiFundza eMpumalanga Kapa
East London Lucingo: (043) 701 300

Tikhungo teTemisebenti			Lucingo:
Aliwal North 					Lucingo: (051) 6332633
Butterworth 					Lucingo: (047) 4910657
Cradock 					Lucingo: (048) 881 3010
Fort Beaufort 				Lucingo: (046) 6454686
Graaf-Reinet 				Lucingo: (049) 8922142
Grahamstown 				Lucingo: (046) 6222104
King William?s Town 			Lucingo: (043) 642 3401
Lusikisiki 					Lucingo: (039) 2531996
Maclear 					Lucingo: (045) 9321424
Mdantsane 					Lucingo: (043) 7613151
Port Elizabeth				Lucingo: (041) 5065000
Queenstown 					Lucingo: (045) 8075400
Uitenhage 					Lucingo: (041) 9924627
Umtata 					Lucingo: (047) 532 5674

Emahhovisi esiFundza eFuleyistata
Bloemfontein Lucingo: (051) 505 6200

Tikhungo teTemisebenti
Bethlehem 					Lucingo: (058) 303 5293
Ficksburg 					Lucingo: (051) 933 2299
Harrismith 					Lucingo: (058) 623 2977
Koffiefontein 					Lucingo: (053) 205 0298
Kroonstad 					Lucingo: (056) 212 4471
Parys 						Lucingo: (056) 811 3043
Phuthaditjhaba 				Lucingo: (058) 713 0373
Sasolburg 					Lucingo: (016) 970 3200
Thaba Nchu 					Lucingo: (051) 873 2004
Welkom 					Lucingo: (057) 391 0200
Zastron 					Lucingo: (051) 673 1471

Emahhovisi esiFundza eNyakatfo Gauteng 
Pretoria Lucingo: (012) 309 5000

Tikhungo teTemisebenti
Atteridgeville 					Lucingo: (012) 386 5114
Benoni 						Lucingo: (011) 747 9601
Bronkhorstspruit 					Lucingo: (013) 932 0197
Krugersdorp 						Lucingo: (011) 955 4420
Mamelodi	 					Lucingo: (012) 805 5090
Nigel 							Lucingo: (011) 814 7095
Randfontein 						Lucingo: (011) 693 3618
Pretoria 						Lucingo: (012) 309 5050
Soshanguve 						Lucingo: (012) 799 7395
Springs 						Lucingo: (011) 362 6636

Emahhovisi esiFundza eNingizimu Gauteng 
eJozi 					Lucingo: (011) 497 3000

Tikhungo teTemisebenti
Alberton 						Lucingo: (011) 861 6130
Boksburg	 					Lucingo: (011) 898 3340
Brakpan 						Lucingo: (011) 744 9000
Carletonville 						Lucingo: (018) 788 3281
Germiston 						Lucingo: (011) 345 6363
Johannesburg 					Lucingo: (011) 497 3163
Kempton Park 					Lucingo: (011) 975 9301
New Canada 					Lucingo: (011) 474 2468
Roodepoort 					Lucingo: (011) 766 2000
Sandton 					Lucingo: (011) 444 7631
Sebokeng 					Lucingo: (016) 988 2626
Vanderbijlpark 				Lucingo: (016) 981 0280
Vereeniging 					Lucingo: (016) 430 0000

Emahhovisi esiFundza saKaZulu-Natali
Durban 				Lucingo: (031) 336 1500

Tikhungo teTemisebenti
Durban 				Lucingo: (031) 336 1500
Dundee 				Lucingo: (034) 212 3147
Estcourt 				Lucingo: (036) 352 2161
Kokstad 				Lucingo: (039) 727 2140
Ladysmith 				Lucingo: (036) 637 3461
Newcastle 				Lucingo: (034) 312 6038
Pietermaritzburg 			Lucingo: (033) 342 9361
Pinetown 				Lucingo: (031) 700 2206
Port Shepstone			Lucingo: (039) 682 2406
Prospecton 				Lucingo: (031) 902 1590
Richmond 				Lucingo: (033) 212 2768
Richardsbay 				Lucingo: (035) 789 3760
Stanger 				Lucingo: (032) 551 4291
Ulundi 				Lucingo: (035) 879 1439
Verulam 				Lucingo: (032) 533 5050
Vryheid 				Lucingo: (034) 980 8992

Emahhovisi esiFundza eLimpopo
Polokwane 				Lucingo: (015) 290 1744

Tikhungo teTemisebenti
Ellisras 				Lucingo: (014) 763 216
Giyani 				Lucingo: (015) 8129041
Lebowakgomo 			Lucingo: (015) 633 6958
Louis Trichardt 			Lucingo: (015) 516 0207
Nylstroom 				Lucingo: (014) 7171046
Phalaborwa 				Lucingo: (015) 781 5114
Seshego 				Lucingo: (015) 223 1681
Polokwane 				Lucingo: (015) 290 1744
Potgietersrus 			Lucingo: (015) 491 5973
Tzaneen 				Lucingo: (015) 306 2600
Thohoyandou 			Lucingo: (015) 960 1300

Emahhovisi esiFundza saseMpumalanga
Witbank 				Lucingo: (013) 655 8700

Tikhungo teTemisebenti
Barberton 						Lucingo: (013) 712 3066
Bethal 						Lucingo: (017) 647 2383
Carolina 						Lucingo: (017) 843 1077
Eerstehoek 						Lucingo: (017) 883 2414
Evander 						Lucingo: (017) 632 2295
Groblersdal 						Lucingo: (013) 262 3150
Kwamhlanga 					Lucingo: (013) 947 3173
Lydenburg 						Lucingo: (013) 235 2368
Middelburg 						Lucingo: (013) 283 3600
Mswazi 						Lucingo: (017) 8197632
Madonsela
Nelspruit 						Lucingo: (013) 753 2844
Piet Retief 						Lucingo: (017) 826 1883
Sabie 							Lucingo: (013) 764 2105
Standerton 						Lucingo: (017) 712 1351
Volksrust 						Lucingo: (017) 735 2994

Emahhovisi esiFundza saseNyakatfo Kapa
Kimberley 						Lucingo: (053) 838 1500

Tikhungo teTemisebenti
Calvinia 						Lucingo: (027) 341 1523
De Aar 						Lucingo: (053) 631 0952
Kimberley 						Lucingo: (053) 838 1500
Kuruman 						Lucingo: (053) 712 3952
Springbok 						Lucingo: (027) 718 1058
Upington 						Lucingo: (054) 331 1752

Emahhovisi esiFundza eNyakatfo Nshonalanga
Mafikeng 						Lucingo: (018) 387 1800

Tikhungo teTemisebenti
Brits 							Lucingo: (012) 252 3068
Christiana 						Lucingo: (053) 441 2120
Garankuwa 						Lucingo: (012) 702 4525
Klerksdorp 						Lucingo: (018) 464 8700
Lichtenburg 						Lucingo: (018) 632 4779
Mogwase 						Lucingo: (014) 555 5693
Mafikeng 						Lucingo: (018) 381 1010
Potchefstroom 					Lucingo: (018) 297 5100
Rustenburg 						Lucingo: (014) 592 8214
Taung	 						Lucingo: (053) 994 1679
Temba 						Lucingo: (012) 717 7059
Vryburg 						Lucingo: (053) 927 5221

Emahhovisi esiFundza saseNshonalanga Kapa
Cape Town 						Lucingo: (021) 460 5911

Tikhungo teTemisebenti
Beaufort West 					Lucingo: (023) 414 3427
Cape Town 						Lucingo: (021) 460 5082
George 						Lucingo: (044) 801 1201
Knysna 						Lucingo: (044) 382 3150
Mossel Bay 						Lucingo: (044) 691 1140
Bellville 						Lucingo: (021) 945 3827
Mitchell?s Plain 					Lucingo: (021) 376 1771
Oudtshoorn 						Lucingo: (044) 272 4370
Paarl 							Lucingo: (021) 872 2020
Somerset West 					Lucingo: (021) 852 2535
Vredenburg 						Lucingo: (021) 715 1627
Worcester 						Lucingo: (023) 347 0152





1


