Nawu wo Vuyerisa
Nhlayiseko / Rihanyo / Mbango / Nkoka
Hofisi ya Pitori
Riq: +27 12 807 0503
Fekisi: +27 12 807 1539
Hofisi ya Doroba ra Kapa
Riq: +27 21 555 3339
BUKU YA VULETERI BYA VUHLAYISEKI
Ndzawulo ya Timhaka ta Mati na Swihlahla
BUKU YA VULETERI BYA VUHLAYISEKI
Buku leyi i ya:
Khamphani-------------------------
Nomboro ya Khamphani----------
Nhlamuselo-------------------------
MANGHENELO
U amukeriwile eka ndhawu ya----------------------.
Tinhlamuselo to olova eka xibukwana lexi i to sivela wena na vatirhi kulobye ku vaviseka emintirhweni kumbe ku vabya loko mi karhi mi tirha eka phurojeke leyi.
Hi ku pfuna ka wena hi nga aka phurojeke leyi ku ri hava ku vaviseka ko chavisa eka wun?wana na wun?wana.
Xibukwana lexi xi katsa milawu hi ku angarhela leyi un?wana na un?wana a faneleke ku yi landzelela.
TIYIMISELI HI RIHANYO NA VUHLAYISEKI,
VUTOMI LEBYI U BYI HLAYISAKA BYI NGA VA BYA
WENA!
Vatirhi hinkwavo eka phurojeke leyi i va nkoka. I va nkoka eka khamphani na le ka mindyangu ya vona.
Munhu un?wana na un?wana u na mfanelo wa rihanyo na vuhlayiseki lebyinene entirhweni, na mfanelo wo ya ekaya masiku hinkwawo a hanyile kahle a tlhela a va a nga vavisekangi kumbe ku twisiwa ku vava.
Lexi i xikongomelo xo tiveka lexi fanaka lexi hi lwelaka ku xi fikelela, hi tlhela hi va na ku tshembha leswaku xi nga fikeleriwa hi ntlawa lowu nga tinyiketela.
Tanihi vathori, hi tiyimisele ku phakela rihanyo na vuhlayiseki lebyinene entirhweni na switirho leswi faneleke. Hi tekela enhlokweni leswaku rihanyo na vuhlayiseki hi swona masungulo eka minongonoko na nkarhi. Mbuyelo wa tinghozi i ku lahlekeriwa hi mali eka vanhu na le ka phurojeke.
Tanihi vatirhi, hi tiyimisele ku tirha na ku endla hi vuhlayiseki na hi ndlela ya kahle minkarhi hinkwayo.
Tanihi munhu, un?wana na un?wana u na mfanelo na ntirho wo yimisa na ku lulamisa kumbe ku endla xiyimo lexi nga hava vuhlayiseki kumbe xiendlo.
MATSALWA YA RIHANYO LERINENE NA MINTOLOVETO YA VUHLAYISEKI
Munhu un?wana na un?wana loyi a tirhaka eka phurojeke leyi u na mfanelo wo sivela tinghozi hi yexe, eka vatirhi van?wana, na vanhu hi xitalo.
U fanele u landzelela milawu ya rihanyo na vuhlayiseki leyi nga eka xibukwana lexi.
U fanele u landzelela swiletelo na milawu hinkwayo ya vuhlayiseki na rihanyo leyi u nga nyikiwa hi mulawuri wa wena kumbe vaofisiri van?wana va rihanyo na vuhlayiseki.
U fanele u hlaya u tlhela u landzelela swipimelo swa rihanyo na vuhlayiseki endzeni ka muako. Swikoweto swa rihanyo na vuhlayiseki swi katsiwile eka xibukwana lexi.
Loko u vona munhu un?wana na un?wana a endla swilo leswi nga ta vanga nghozi, U fanele u nwi tshinya hi xihatla. Loko a ya emahlweni, u fanele u vikela mulawuri va wena kumbe Muofisiri wa rihanyo na vuhlayiseki.
Un?wana na un?wana loyi a nga landzeleriki milawu ya rihanyo na vuhlayiseki, swiletelo kumbe swikoweto, u ta hlongoriwa eka muako kumbe a heleriwa hi ntirho.
Loko u nga ri na ku tshembha, vulavula na mulawuri wa wena.
Teka vulawuri bya vuhlayiseki na rihanyo ra wena!
MILAWU YA RIHANYO NA VUHLAYISEKI
U nga:
Nkarhi hinkwawo ambala:
swiambalo swo sirhelela leswi faneleke tintanghu na mabuntsu leswi faneleke
Swidloko swo tiyela ehandle ka tiofisi
Mabuntsu loko u tirha esemendheni yo tsakama kumbe ematini kumbe endzhopeni
Ehleketa hi rihanyo na vuhlayiseki kutani u tirha u hlayisekile
Ambala swisirhelelo swa mahlo leswi faneleke:
Loko u ri karhi u hiselela kumbe ku lota
Etindhawini leti ku nga na ritshuri ro tala
Laha swikoweto swi kombisaka leswaku swisirhelelo swa mahlo swi fanele swi ambariwa
Eka ndhawu yin?wana na yin?wana laha mahlo ya wena ya nga vavisekaka.
U na mahlo mambirhi ntsena kutani ma hlayise!
Tirhisa swimandlamandla, tifasikoti kumbe swin?wana swiambalo swa nkoka loko u khoma leswi landzelaka:
switirho swo ka swi nga ri kahle tikhemikali swilo swo hisa kumbe swo titimela swilo swo kariha
Ambala swisirhelelo swo twa loko swikoweto swi kombisa leswaku u le ka ndhawu yo sirhelela ku twa ka wena, kumbe eka ndhawu yin?wana na yin?wana laha huwa ya kona yi dlayaka tindleve.
Ambala swihefemurisi loko:
u penda hi xo fafazela u hisa swin?wana ku ri na nghozi ya chefu, na swisirhelelo swa ritshuri eka tindhawu ta ritshuri.
Tirhisa switirhisiwa swa rihanyo na vuhlayiseki loko u tirha eka tindhawu ta nghozi.
Vika ku lahleka kumbe ku onhaka ka switirho swa rihanyo na vuhlayiseki kumbe swiambalo swo sirhelela hi xihatla eka mulanguteri kumbe Muofisiri wa rihanyo na vuhlayiseki.
Loko u tlakula swin?wana, vona leswaku:
u petsa matsolo ya wena u tlhela u vona leswaku nhlana wa wena wu lulamile hi ndlela leyi kotekaka u kuma ku pfuniwa hi swilo leswi tikaka ngopfu kumbe leswi kulu (leswi swi endlaka hafu ya ku ringana na miri wa wena)
ku va ku ri na munhu wun?we ntsena loyi a nyikaka swiletelo loko ntlawa wu tlakula swilo swo tika ku na tindhawu leti nga siveriweku ku ti fikelela loko u lava ku ya u nga si sungula ku tlakula.
Loko u tirhisa lerhi:
tirhisa mavoko hinkwawo loko u khandziya tirhisa nkwama wo hakarha kumbe xo rhwala nhundzu ku rhwala tilodi kumbe switirhisiwa endla leswaku lerhi ri tshamisekile naswona xi navile kahle endla leswaku lerhi ri hlayisekile a henhla na le hansi
Loko u switirhisiwa swa gezi kumbe swa mavoko, vona leswaku:
u tirhisa switirhisiwa leswi nga fanela swa ntirho wolowo.
swikhomo a swi tshovekangi swo tsema swa kariha tichizele a ti na tinhloko ta swikowakowana
Switirhisiwa swa gezi a swi tikiseriwi
I vanhu lava swi dyondzeleke ntsena va nga tirhisaka no lunghisa switirhisiwa.
U nga si tirhisa muchini wa wena:
vona leswaku hinkwaswo swi tshamisekile.
vona leswaku vanhu van?wana va hlayisekile.
Loko u nga si sungula ku lunghisa muchini wa wena, YIMISA u tlhela u tima muchini.
U NGA tirhisi muchini loko wa ha ri eku dumeni
Kambela switirho swo tlakula hinkwaswo
Loko swi hlakarile kumbe swi tshovekile, vika eka mulawuri.
U nga tirhisi moya lowu susumetiwaku ku basisa swiambalo naswona u nga kongomisa eka munhu un?wana.
A wu pfumeleriwi ku tirhisa switirhisiwa swin?wana na swin?wana kumbe mimovha handle ka loko u ri na mpfumelelo wo endla sweswo.
U nga vangi ndzilo!
Landzelela swikoweto swa ?A KU DZAHIWI?.
Kumisisa ekusuhi laha swihangalasi swa ndzilo swi kumekaka kona, na matirhiselo ya swona.
U nga cheli mafurha eka njhini yo hisa kumbe leyi nga eku dumeni.
Veka swihalaki leswi swi khomaka ndzilo hi swintsongo- ntsongo eka swibye leswi hlayisekeke.
Loko u tirhisa tirhaga ta oyili:
ya veki emadiron?wini lawa ya nga pfariwa endzhaku yi tirhile, kumbe u ya lahla hi ndlela leyi hlayisekeke.
veka tirhaga ta tioyili ekule na tisilindara ta moya.
Veka tihitara leti khomekaka kule na switirho leswi khomaka ndzilo.
Makhomele ya tikhemikali leti nga na chefu
Ku na milawu leyi u faneleke ku yi landzelela loko u hlangana kumbe loko u fanele u khoma mirhi,
Switirhisiwa swo tisirhelela swi fanele swi ambariwa nkarhi hinkwawo loko u khoma mirhi.
Endla leswaku ku va na munhu wa vumbirhi loyi a nga ambala swiambalo swo tisirhelela na yena ku yima etlhelo leswaku a ta ku pfuna loko ku ta tshuka ku humelele nghozi.
Vika goza leri u lavaku ku ri teka eka mulawuri wa wena kumbe eka kamara ra vulawuri leswaku ku ta lulamisiwa ku pfuna ka xihatla loko swi laveka.
Vika tinghozi hinkwato, swi nga ri na mhaka leswaku i tinghozi leti nga tivikaniki, eka senthara ya rihanyo kumbe eka mulawuri.
Landzelela maendlelo lawa ya lulameke nkarhi hinkwawo loko u ri karhi u chicha mirhi.
U nga teki tindlela to koma.
Loko u karhi u chicha mirhi ya swihalaki, veka phayiphi leyi halakaka mati ekusuhi ku endlela loko ko tshuka ku va na nghozi.
U nga tirhi hi switirhisiwa swa gezi swi nga se kamberiwa vuhlayiseki hi mhunhu loyi a swi dyondzeleke.
U nga tirhisi switirhisiwa swa gezi u yimile ematini.
Ndhawu leyi u tirhelaka eka yona a yi tshame yi basile hi ku:
tshama u karhi u kukula ritshuri, thyaka na oyili lahlela leswi nga ha pfuneku nchumu ediron?wini.
Ndhawu leyi tirhisiwaka a yi tshami yi hlayisekile hi:
ku va u nga veki swihingakanyi kumbe ku siva tindlela ta mapatu hi switirhisiwa veka switirhisiwa ekule na malerhi na tindlela to fambela eka tona.
Tiva ndhawu laha u tirhaka kona, ngopfu-ngopfu:
Swikoweto swo tshinya
Ndhawu laha xitirho xo timela ndzilo xi nga vekiwa kona
SWIKOWETO SWA RHANYU NA VUHLAYISEKI
Ku dzaha a swi pfumeleriwi
Ku nwa mati lawa a swi pumeleriwi
Xisirhelelo xo hefumula xi ta ambariwa
Swisirhelelo swa swandla swi ta ambariwa
Xipfala nghohe xa ritshuri xi fanele ku ambariwa
Ndzilo a wu pfumeleriwi
Ku hundzela emahlweni a swi pfumeleriwi
Xisirhelela nhloko xi fanele ku ambariwa
Swisirhelela milenge ehenhla ka swihalaki swi fanele ku ambariwa
Mabandi ya vuhlayiseki ya fanele ku ambariwa
Swisirhelela mahlo swi fanele ku ambariwa
Swo sirhelela tindleve swi fanele ku ambariwa
Swo sirhelela xikandza swi fanele ku ambariwa
Hlayisa ndhawu yi tshama yi basile
Switirhisiwa swa Xilamulela mhangu
Xitici xa Xilamulela Mhangu
Xitimela Ndzilo
Pempe yo vika Ndzilo
Tivonele eka nghozi ya tikhemikali
Xilemukiso xa nghozi ya ndzilo
Mfungho wa Ndhawo yo Baleka hi yona
Ndhawu ya Switirhisiwa swo Lwisana na Ndzilo
Xilemukiso xa swibuluki leswi yirisiweke
Ti voneli eka mimovha na switirho leswi famba-fambaka.
Tirhisa mapatu lawa ya nga fanela na tindlela to famba eka tona.
U nga tirhisi tindlela to koma.
Vona leswaku tintambhu ta gezi ti le ka xiyimo xa kahle.
U nga tirhisi malerhi ya tinsimbhi na swidloko swa tinsimbhi ekusuhi na laha gezi ri nga eka xiyimo xa le henhla.
U nga yimi, kumbe ku veka michini leyi u tirhaka hi yona ekusuhi na mpfhuka lowu ringanaku timitara to ringana 3,5 na tintambhu ta gezi.
Yima! loko u ri karhi u tshunela laha ku nga na tintambhu ta gezi.
U nga ringeti ku khandziya timhandzi kumbe ku kavanyeta ndzilo eka timhandzi.
Loko u fanele ku tirha ekusuhi na laha tintambhu ta ndzilo ti nga eku tirheni, kombela mulawuri wa wena a ku pfuna. U nga yi emahlweni na ntirho u nga kumangi switsundzuxo swo huma eka mulawuri wa wena.
U nga khandziyi switirho leswi fambaka kumbe mimovha ya kontiraka handle ka loko u nyikiwile mpfumelelo wo endla sweswo. Vachayeri hinkwavo va fanele va va na tilayisense to chayela.
Kuma vutshunguri hi xihatla hambi byi ri bya tinghozi to ka ti nga tivikani, u tlhela u vona leswaku tinghozi hinkwato ta vikiwa.
A wu pfumeleriwi ku sungula ndzilo kun?wana na kun?wana eka muako.
Nwana ntsena mati ya le ka tindhawu ta mati kumbe laha va nga kombisa leswaku ku na mati yo nwa.
Loko u hiselela kumbe u tsemelela:
Susa switirhisiwa leswi khomaka ndzilo leswi nga ekusuhi.
Endla leswaku swihangalasi swa ndzilo swi kona.
Kambela tiphayiphi kumbe swihlanganisi loko swi pfuta.
Tirhisa switirhisiwa swo ti sirhelela na swiambalo.
U nga kavanyeti switirhisiwa swa rihanyo na vuhlayiseki
Loko u khandziyile endzhaku ka thiraka u nga:
Tshami ematlhelo kumbe elwangwini ra mavha
Tshami ehenhla ka nhundzu
Khandziyi u chika loko movha wu karhi wu famba.
Swikhafuri swi nga vekeriwa, lulamisiwa kumbe ku susiwa ehansi ka vulawuri bya munhu loyi a nga na vuswikoti loyi a nga tlakasiwa hi ku tsala hi munyiki wa tikontiraka.
Swikhafuri swo ka swi nga tiyangi a swi fanelangi ku tirhisiwa, na ku pfumaleka ka switirho swi fanele swi lulamisiwa kumbe ku vikiwa eka munhu loyi a nga fanela.
Madiromu yo ka ya nga ri na nchumu, magogogo lamakulu kumbe switina a swi fanelangi ku tirhisiwa ku seketela swikhafuri. Khumbi leri nga tlakaka a swi fanelangi leswaku ku tlhandlekiwa rin?wana ehenhla ka rona.
Ku tirhisa xikhafuri xo ka xi nga helelangi a swi pfumeleriwi. Loko xikhafuri xi ri eka xiyimo xo ka xi nga ri kahle, xi fanele xi vekeriwa swikoweto swa xitsundzuxo.
Xikhafuri a xi fanelangi ku susiwa loko ntirho wu karhi wu ya emahlweni.
A ku pfumeleriwi munhu laha ku nga na xikhafuri loko maxelo ya ri eka xiyimo xo biha.
Loko u tirha hi xikhafuri lexi nga leha ku hundza timitara timbirhi, ku tlhela ku pfumaleka ti ?handrails? u fanele u ambala banti ra vuhlayiseki kumbe u lulamisa swo khomelela.
Swikhafuri hinkwaswo swi na swikoweto leswi ?swi hlayisekile eka ntirho? na ?A swi hlayisekangi eka ntirho?.
Loko u tirha ku cela kumbe ku endla magoji lawa ya nga enta ku hundza 1,5 wa timitara, nkarhi hinkwawo vona leswaku:
A ku na misava leyi nga tiyangiki kumbe switirho ematlhelo ku ringana mitara yin?we
A wu tirhi ku ngetelela, kumbe matlhelo ma pandzelelekile ma tlhela ma hlekahleka
Matlhelo ma seketeriwile kahle
Matlhelo lama nga pfuleka ma sirheleriwile.
Vona leswaku leswi pakiweke swi sirhelelekile naswona a yi fambafambi.
Masungulo ya ntlutlumbha ya fanele ya va hi ka nharhu eka ku leha.
Malerhi hinkwawo swi fanele swi va na tindlela.
Matlhelo ya makhumbi ma fanele ma vonaka eka switirho leswi swi nga tiyangiki.
Loko u ri eka muako a wu pfumeleriwi ku:
tisa swakunwa swa swipyopyi kumbe swidzidziharisi (handle ka loko u nyikiwile, kambe u fanele u tivisa mulawuri wa wena)
tirhisa swipyopyi kumbe swin?wana leswi swi nga pfumeleriwiki ku kumbe ku lwa na van?wana tisa swibalesa tirhisa ririmi ro ka ri nga ri kahle chavisa van?wana fambisa tinhlengeletano ku ri hava mpfumelelo wo huma eka mulawuri hangalasa maphepha-hungu
SWIKOMBISO SWA SWIKOWETO SWA RIHANYO NA VUHLAYISEKO
Loko u ri eka muako a wu pfumeleriwi ku:
tisa mabodlela ya swo nwa swo titimela kumbe ku lulamisa swakudya, handle ka le ka ndhawu ya swona.
endla vugevenga onha nhundzu tisa swiharhi tisa munhu loyi a nga pfumeleriwiki endla byalwa tisa mimovha ku ri hava mpfumelelo wo huma eka mulawuri kombisa tiphositsra kumbe mijeko ya tipolitiki ku nga ri na mpfumelelo.
MUAKO WA KONTIRAKA
Vito ri helerile:----------------------------------
Nomboro ya pasi:----------------------------------
Muxaka:----------------------------------------------
vito ra ntirho/nhlamuselo
Hi ku tirhela:-----------------------------------------------
Vito ra mukontiraka
Nghenerile vuleteri bya muako naswona ndzi kumile xibukwana xa muako xa vatirhi na milawu hi ku angarhela, naswona ndzi hlayile, ndzi tlhela ndzi twisisa ndzi tlhela ndzi amukela leswi nga endzeni.
Nsayino:------------------------------------------------------------
Siku:--------------------------------------------------------------------
