Factors (Maize) 								Sesotho sa Leboa



Dintlha tšeo di huetšago mohola wa nagatemo 



Instructions: 

Folio strap: Ditaba tše di amago naga

Byline: Tsebišo ye e tšwa mo go Thuto ya Tekanyetšo ya Methopo le Peakanyo ya Polasa 



Ka setšo mohola wa nagatemo o be o theiwa godimo ga botšweletši bja yona. Mafelong a dipolaseng batšweletši e sa le bona ba ba rekago bontši bja nagatemo fao poelo e lego taetši ye kgolo ya mohola wa polasa. 



Tswalo ya godimo goba ya fase ya tšhelete le yona e huetša batšweletši ka ge ba bantši ba bona ba šomiša tšhelete ye ba e adimilego ka botlalo goba ye ba adimilego karolo ya yona. Peo ya tšhelete ya go aga dikago le go kaonafatša polasa le yona e na le khuetšo ye bohlokwa mabapi le mohola wa nagatemo. 



Mong wa naga a ka itlhagišetša ditseno ka:

Go tšweletša ditšweletšwa tša mehutahuta ka boyena;

Go hirišetša batšweletši ba bangwe nagatemo goba nagaphudišo; le

Go abaganya tšweletšo ya dibjalo le batšweletši ba bangwe.



Tlhagišo ya ditseno ge o le mong wa naga ka fao e na le dikarolo tše pedi:

Tirišo ye e atlegilego ya naga lebakengkopana le lebakenggare bjalo ka ge go boletšwe ka godimo; le

Poelo ya kapetlele (capital gain) lebakengtelele yeo e sepelelanago le koketšo ya mohola ka go feta ga nako. 



Dipoelo tše tša lebakatelele di theilwe godimo ga dipoelo tša sephesente (percentage returns) tšeo di hlolwago ke tirišo ye e atlegilego ya naga yeo tšweletšo ya tšhelete go yona e yago godimo le fase ka leboo ka go feta ga nako. Ka kakaretšo mohola wa naga o golela godimo ka go feta ga nako mme lefaseng ka bophara go bonala o ka re beng ba naga ye e tšweletšago dibjalo ba a fokotšega. Ka lebaka le go ba boima go batšweletši ba bafsa go tsenela naga lebakengkopana le go e lefela ka tšweletšo ye e kgontšhago. Go molaleng gore maemo a a a fetoga ge naga e hwetšwa ka neo (grant) (LRAD), goba ka bohwa, goba ka kadimo ye tswalo ya yona e tlaleletšwago (subsidised interest rates) (go swana le lenaneo le lefsa la Kgoro ya Ditaba tša Naga ye e bitšwago “Proactive Land Acquisition Scheme (PLAS)”. 



Khirišo ya naga e fetogile go tloga go mokgwa woo batšweletši ba bafsa ba ka tsenelago temo go ya go mokgwa woo batšweletši ba kgale ba ka hwetšago naga ye nngwe gape le go katološa mešomo ya bona ya temo. Mokgwa wo wa mafelelo o swanetše go akanywa ka maatla malebana le nagakopanelo fao go lego naga ye ntši yeo e sa šomišwego mola go na le batšweletši ba mmalwa ba ba kgonago bao ba hlokago naga ye nngwe gape yeo ba ka e šomišago ka katlego. Go hira naga go dumelela batšweletši go katološa kgwebo ya bona ntle le sekoloto le boineelo bjo bo sepelelanago le bongnaga. 



