
Kha vha vhige u tambudzwa ha vhalala


halutshedzo
Maga a tevhelwaho
Milayo i shumiswaho
Maitele na tshifhinga tsha u itwa ha tshumelo
Mbadelo
adzwa
Zwidodombedzwa zwa vhukwamanyi |


Ṱhalutshedzo

Tshumelo iyi i ṱalutshedza uri vhukando vhu nga dzhiwa hani kha u fhelisa kana u thivhela thambudzo ya vhalala. Huna tshakha dzo fhambanaho dza thambudzo ya vhalala. Tshakha idzo ndi:

U rwiwa: Thambudzo iṅwe na iṅwe ine ya vhanga mafuvhalo kana lufu nga ṅwambo wa u rwiwa. Tsumbo, u rwa nga mpama, u likita, u sukumedza, u fara muthu nga zwanḓa nga nḓila isi yone, u tshea muthu, na tshumiso iṅwe na iṅwe ya dzikhemikha ḽa kana u ita uri muthu a kundelwe u ita zwine a ṱo ḓa, u ṋea mishonga isi yone kana u fhirisa ndinganyo ya mishonga kana zwiito zwiṅwe na zwiṅwe zwine zwa vhanga khuvhalo, u vhaisa muvhili, u dzidzivhadza kana lufu.
Thambudzo ya vhudzekani: Zwiito zwiṅwe na zwiṅwe zwine zwa vhanga u tambudzwa ha vhalala hu tshi khou itelwa vhudzekani kana u vha ṱana lwa vhudzekani vha sa zwi ḓivhi, kana u zwi pfesesa kana nga nnḓa ha thendelo yavho.
Thambudzo ya muhumbulo, u tambudzwa muyani na u seṅwa: U nyadza kana u shonisa  mulala, zwine zwa sia mulala a si tshe na vhuḓifulufheli. Tsumbo, u sanda, u khethulula kana u kwanyeledza, u sa londola, u sema na u nyefula, u pomoka na u lavhelela zwithu kha mulala.
Thambudzo ya zwa masheleni: Tshumiso isi mulayoni kana ya vhufhura ha mundende, thundu, kana tshelede nga nnḓa ha thendelo, u pfesesa kana u ḓivha havho masiandoitwa a tshumiso iyi, kana nga khombe-khombe.
U sa londola: U sa londola na u sa ṋekana nga zwo teaho zwa ḓuvha na ḓuvha zwa ndondolo ya muvhili na muhumbulo. Tsumbo, ṱhahelelo ya zwiḽiwa, vhududo, zwiambaro, mishonga, thuso ya zwa muya na muhumbulo, u nyanyulwa na u sa ḓi ṱhogomela.
U pfukwa ha pfanelo dza vhuthu: Khanelo ya pfanelo dzi fanaho na u ṱhonifhiwa, vhuḓipfi, mbofholowo ya muhumbulo, zwine muthu a tenda zwone, vhupfiwa, zwine muthu a amba, vhuḓiambeli, na hune vhalala vha tama u vha hone. Tsumbo, u pomokwa vhuloi  zwine zwa sia muthu a na phungommbi, a khethululwa, a rwiwa na u vhulahwa.

Ndi nnyi o teaho u vhiga thambudzo?

Muthu muṅwe na muṅwe ane a vhona u sa londotwa ha mulala, u tambudzwa, u sa farwa zwavhu ḓi, kana ane a sola uri mulala u khou tambudzwa, u tea u vhiga thambudzo iyo.

Ntha

Maga a tevhelwaho

Arali vha tshi sola uri huna thambudzo ine ya khou itea kana huna thambulo ine vha i ḓivha kha vha vhige thambudzo iyo kha Mushumeli Muhulane wa Tshitshavha  wa Muhasho wa Mveledzisophan ḓa ya Tshitshavha.
Vha nga vhiga thambudzo vha songo ḓibula dzina kha HEAL  kha 0800 003 081.

Ntha

Milayo i shumiswaho



Aged Persons Act, 1967  
Constitution of the Republic of South Africa, 1996  
Aged Persons Amendment Act, 1998  
Domestic Violence Act, 1998  
AU Policy Framework on Ageing 

Ntha

Maitele na tshifhinga tsha u itwa ha tshumelo

Mushumeli wa tshitshavha u ḓo ṱo ḓisisa mulandu hu sathu u fhela awara dza 48 nga murahu ha u vhigwa ha mulandu.
Arali muvhigi wa mulandu a mushumeli wa tshitshavha ane a tea u sedzana na mulandu, mushumeli uyo u ḓo isa phanḓa na ṱho ḓisiso nahone a ṋekana nga muvhigo wo tou ṅwalwaho wo fhelelaho kha Muhasho wa Mveledzisophan ḓa ya Tshitshavha hu saathu u fhela vhege nṋa.
Arali muvhigi asi mushumeli wa tshitshavha, ndi vhuḓifhinduleli ha Chief Social Worker wa Muhasho wa Mveledzisophan ḓa ya Tshitshavha u vhona uri mulandu u shuṅwa nga nḓila yone na u lavhelela muvhigo hu saathu u fhela vhege nṋa.
Arali thambudzo ya vha i tshi khou itea Hayani ha Vhalala, nga dzangano ḽi si ḽa muvhuso kana nga dzangano ḽa tshitshavha, mushumeli wa tshitshavha wa ofisini ya muhasho yapo u tea u sedzana na iḽo fhungo.
Arali muthu a tambudzwaho a sa ṱo ḓi u bviswa fhethu ha thambudzo, u tea u saina afidavithi i ṱalutshedzaho uri o sumbedziswa uri u sa ṱuwa hawe afho fhethu zwi nga mu vhangela mini.
Arali zwo bulwaho afho nṱha zwi sa kwami mulala, kha vha ḓivhe uri lutamo lwa mulala uyo ndi lufhio. Minista kana MEC u tea u dzhenelela.

Ntha

Mbadelo

A huna mbadelo.

Ntha

Fomo dzi teaho u ḓadzwa

Fomo dzi a wanalea ofisini ya Social Development office.

Ntha

Zwidodombedzwa zwa vhukwamani

Halt Elder Abuse Line  - 0800 003 081
Social Development Toll-free Helpline - 0800 60 10 11






