MILAYO YA U TANDULULA MBILAELO DZA VHATHOLIWA VHA MUVHUSO
﻿Hu khou .ivhadzwa u itela n.ivho uri fhasi ha khethekanyo ya vhu 11 ya Mulayo wa Tshumelo ya Nnyi na nnyi, wa 1997 (Mulayo wa vhu 46 wa 1997), i tshi vhalwa khathihi na khethekanyo ya vhu 196 (f) (ii) ya mulayotewa wa Riphabu.iki ya Afurika Tshipembe, ya 1996 (Mulayo wa vhu 108 wa 1996), Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi yo ita Milayo ye ya sumbedzwa kha Shedulu ya vhu 1. Hezwi zwo itwa zwa sainiwa Pretoria nga .uvha .a vhu Fumbili .hanu .a Fulwana 2003.
﻿Vho S. S. SANGWENI Mudzulatshidulo Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi
﻿SHEDULU YA VHU 1
﻿Kha haya maitele, nga nn.a ha musi zwo sumbedzwa nga i.we n.ila-- "khomishini" zwi amba Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na Nnyi yo thomiwaho u ya nga khethekanyo ya vhu 196 1 ya mulayotewa; "mulayotewa" zwi amba Mulayotewa wa Riphabu.iki ya Afurika Tshipembe, wa 1996 Mulayo wa vhu 108 wa 1996; "ma.uvha" hu ambiwa ma.uvha a mushumo;
﻿Vhulanguli vhu dzhiaho tsheo" zwi amba vhulanguli sa zwo .alutshedzwaho kha khethekanyo.hukhu ya vhu 1 ya Mulayo wa Tshumelo ya Nnyi na nnyi wa 1994;
﻿mbilaelo" zwi amba u sa fushea malugana na zwiito zwa tshiofisi kana u sa itwa ha nyito nga mutholi zwine zwa nga kwama mutholiwa lu vhaisaho kha vhushaka ha mushumo, hu sa katelwi u pandelwa mushumoni hune ha dzhiiwa hu songo fanela;
﻿hoho ya muhasho" zwi amba muthu a re kha vhuimo ho ambiwaho kha Shedulu dza 1, 2 na 3 dza Mulayo wa Tshumelo wa Nnyi na nnyi, wa 1994, kana muthu o farelaho;
﻿Mulayo wa Tshumelo ya Nnyi na nnyi" zwi amba Mulayo wa Tshumelo ya Nnyi na nnyi wa 1994 (Mulevho wa vhu 103 wa 1994);
﻿u tandulula" zwi amba u dzudzanya mbilaelo lune lwa fusha muvhilaeli;
﻿muimeleli" zwi amba mutholiwa nga iwe, muimeleli kana muofisi wa dzangano .a vhashumi .i ivheaho
﻿NDIVHO NA NYITO
﻿Ndivho ya haya maitele a u tandulula mbilaelo ndi u bveledza vhushaka ha vhashumi havhu.i na u tandulula mbilaelo dza tshumelo ya nnyi na nnyi nga u fusha ndivho dza haya maitele dzine dza vha--
﻿u itela u khwa.hisedza khethekanyo ya vhu 196 (f) (ii) ya mulayotewa ine ya .ea maan.a Khomishini uri i .o.isise mbilaelo dza vhatholiwa vha tshumelo ya nnyi na nnyi malugana na nyito kana u sa itwa, na u ta n.ila dza u lugisa dzo teaho;
﻿u khwa.hisedza khethekanyo ya vhu 11 ya Mulayo wa Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi, wa 1997 (Mulayo wa vhu 46 wa 1997), une wa .ea khomishini maan.a uri i ite Milayo ya u tandulula mbilaelo;
﻿u tshimbidzwa ha mbilaelo ha u .avhanya, hu sa dzhii sia na hone hu linganaho;
﻿iii u tandululwa ha mbilaelo dza muthu a re kha vhuimo ha fhasisa kha muhasho.
﻿KULANGULELE KWA MBILAELO
﻿Mbilaelo dzi fanela uri dzi tandululwe nga mutholi nahone arali zwi tshi konadzea dzi tandululwe dzi tshi kha .i tou bva u thoma.
﻿Mutholi u fanela u vhona uri mbilaelo dzi a tandululwa nga n.ila kwayo, i sa dzhii sia nahone i sa khethululi, na uri milayo ya vhulamukanyi i khou tevhedzwa.
﻿Maitele a fanela u vha a nga n.ila ine a thusa na u konisa mutholi na mutholiwa u fhelisa u sa fushea.
﻿a hu na mutholiwa ane a fanela u khethululwa, lwo livhanaho kana lu songo livhanaho nga mulandu wa uri o .isa mbilaelo.
﻿Arali maga a nda.iso a tshi khou dzhielwa mutholiwa, u shumiswa ha haya maitele nga mutholiwa kha u tandulula mafhungo ane a yelana na maga a nda.iso hu songo imisa maitele a nda.iso.
﻿Mbilaelo i fanela u vhigiwa nga u tou .wala na tsheo dzo.he dzine dza dzhiwa dzi fanela u tou waliwa.
﻿Mutholiwa a nga .i thusiwa nga muimeleli.
﻿D. U TEVHEDZA TSHIFHINGA TSHO VHEWAHO
﻿Kha u ta zwifhinga zwa u guma, hezwi zwi fanela u .anganyelwa nga u sa katela .uvha .a u thoma na u katela .uvha .a u fhedzisela.
﻿Masia o.he a fanela u tevhedza tshifhinga tsha u guma tsho vhewaho kha maitele, nga nn.a ha musi vho tendelana vho.he u engedza.
﻿Mbilaelo i fanela u vhigiwa kha mutholi hu saathu u fhela ma.uvha a 90 u bva tshee mutholiwa a thoma u .ivha uri hu na nyito i songo teaho yo itwaho kana u sa itwa ha i.we ya nyito zwine zwa mu kwama.
﻿Mutholiwa a nga kombetshedza uri mbilaelo yawe i fhiriselwe kha Khomishini hu saathu u fhela ma.uvha a 10 u bva tshee a wana tsheo i no bva kha vhulanguli.
﻿Mutholi u fanela u .etshedza mafhungo o teaho a re na ndeme kha u thusa mutholiwa u vhiga mbilaelo kana u bvela phan.a na mbilaelo, arali o humbelwa.
﻿U .etshedzwa ha mafhungo o raloho zwi bva kha mugumo wo vhewaho nga mulayo.
﻿Mutholiwa u fanela u .etshedzwa mafhungo a ambaho nga ha tshiimo tsha mbilaelo na mvelaphan.a yo itwaho malugana na .uvha .o dzudzanyelwaho u fhedza.
﻿Mutholi u fanela u .etshedza mutholiwa khophi ya fomo ya mbilaelo nga murahu ha u fhela ha tshipi.a tshi.we na tshi.we tsha mushumo wo itwaho nga vhulanguli kha mbilaelo yawe.
﻿F. MAGA A MUHASHO A U TANDULULA MBILAELO
﻿Mutholiwa a nga vhiga mbilaelo kha mutholiwa o nangiwaho kha muhasho.
﻿Fomo yo randelwaho I re kha .humetshedzo ya A i fanela u shumiswa musi hu tshi vhigiwa mbilaelo.
﻿Mutholiwa o nangiwaho u fanela u davhidzana na zwipi.a zwa vhulanguli zwa muhasho zwo fanelaho u itela u lingedza u tandulula mbilaelo.
﻿Mbilaelo i nga tandululwa nga muthu mu.we na mu.we a re kha tshipi.a tsho teaho tsha vhulanguli ane a vha na maan.a a u ita zwenezwo.
﻿Muvhilaeli u .o .ivhadzwa nga muthu ane a khou tandulula thaidzo yawe nga ha tshiimo na mvelaphan.a ya u tandululwa ha mbilaelo yawe.
﻿Arali mbilaelo yo tandululwa lu fushaho muvhilaeli, mutholiwa o nangiwaho u .o .walela muvhilaeli.
﻿Arali mbilaelo i tshi khou kon.a u tandulula, vhulanguli vhu dzhiaho tsheo vhu fanela u .ivhadza muvhilaeli nga n.ila yo fanelaho.
﻿Muhasho (hu tshi katelwa na vhulanguli vhu dzhiaho tsheo) vhu na ma.uvha a 30 a u tandulula mbilaelo. Hetshi tshifhinga tshi nga .i engedzwa nga thendelano yo tou .walwaho.
﻿Arali muvhilaeli a vhudzwa mvelelo dza mbilaelo a .i vha a saathu u fushea--
﻿u ya nga khethekanyo ya vhu 35 ya Mulayo wa Tshumelo ya Nnyi na nnyi wa 1994, vhulanguli vhu dzhiaho tsheo vhu fanela u swikisa mbilaelo na ma.walo o teaho kha Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi uri i .ee themendelo hu saathu u fhela ma.uvha a fumi muvhilaeli o vhiga mbilaelo.
﻿Arali mbilaelo i tshi katela na humbulela uri hu na u sa farwa zwavhu.i mushumoni sa zwo .alutshedzwaho kha Mulayo wa Vhushaka ha Vhashumi wa 1995, mutholiwa a nga .ivhadza vhulanguli vhu dzhiaho tsheo nga u tou .wala uri u khou tama u shumisa maitele a u tandulula mbilaelo o .etshedzwaho kha mulayotewa wa Public Service Co-ordinating Bargaining Council kana khoro ya sekithara yo teaho (i.we na i.we ine ya nga konadzea) na hone Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi I fanela u .anganedza mbilaelo.
﻿Arali muhasho u tshi khou kundelwa u fhindula mbilaelo nga tshifhinga tsho bulwaho kha Mulayo wa vhu F8, muvhilaeli a nga vhiga mbilaelo yawe--
﻿U FHIRISELWA KHA KHOMISHINI
﻿Musi khomishini i tshi tou wana mafhungo kha vhulanguli vhu dzhiaho tsheo, i fanela u .anganedza mbilaelo yeneyo hu saathu u fhela ma.uvha a 30 ya .ivhadza vhulanguli vhu dzhiaho tsheo nga ha themendelo yayo na zwiitisi zwa uri ndi ngani yo dzhia tsheo yeneyo nga u tou .wala.
﻿H. MBILAELO DZA .HOHO DZA MUHASHO
﻿Arali .hoho ya muhasho a na mbilaelo, arali hu--
﻿Mulayo wa vhu F9 na wa vhu 10 i .o shuma kha mbilaelo dzo.he dza .hoho dza muhasho, yo vhalwa na tshanduko dzo teaho nyimele.
﻿I. NDINGO
﻿hoho ya muhasho u fanela vhona uri thandululo ya thaidzo yo lingiwa nga u vhulunga rekhodo ya tshivhalo tsha mbilaelo dze dza tandululwa u bva mathomoni a .waha mu.we na mu.we wa kha.enda a vhiga kha khomishini nga murahu ha mi.wedzi mi.we na mi.we ya rathi.
﻿Khomishini i fanela u vhiga nga ha kulangele kwa dzimbilaelo na vhukoni ha matshimbidzele a dzimbilaelo luthihi nga .waha kha Buthano .a Lushaka, arali hu kha Vun.u, u vhiga kha vhusimamilayo ha Vun.u .ene.o.
﻿Musi mbilaelo yo vhigiwa hu tshi tevhedzwa haya maitele, muvhilaeli u fanela u zwi bvisela khagala uri a hu na ma.we maitele ane a khou a shumisa.
﻿K. MAGA A VHUKATI
﻿Mbilaelo yo vhigiwaho phan.a ha musi hu tshi vhewa Milayo ya Tshifhinganyana, zwine zwa amba phan.a ha .a 1 Fulwana 1999, dzi .o tandululwa dza fhela u fana na musi Milayo ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi i songo thuthiwa.
﻿Mbilaelo yo vhigiwaho phan.a ha musi hu tshi an.adzwa milayo ya mbilaelo, dzi fanela u tandululwa dza fhela hu tshi tevhedzwa Milayo ya Mbilaelo ya Tshifhinganyana yo an.adzwaho kha Gazethe ya Muvhuso Ya vhu 20231 ya 1999.
﻿uvha .a u thoma .a heyi Milayo ndi, u ya nga makumedzwa a Mulayo wa vhu K, 19 Khubvumedzi 2003.
﻿FOMO YA MBILAELO
﻿KHA VHA VHALE NDAELA DZI TEVHELAHO MUSI VHA SAATHU U .ADZA HEI FOMO
﻿Hei fomo i fanela u shumiswa kha u vhiga mbilaelo (nga nn.a ha u pandelwa mushumoni hu songo fanelaho) musi vha songo fushea nga u itwa kana u sa itwa ha zwi.we zwithu zwa mushumo nahone vhone vho kundelwa u tandulula thaidzo nga nyambedzano dzi si dza tshiofisi.
﻿Vha fanela u vhiga mbilaelo yavho hu saathu u fhela ma.uvha a 90 u bva .uvha .e vha .ivha nga ha u itwa kana u sa itwa ha zwi.we zwithu zwa tshiofisi zwe zwa vha vhaisa.
﻿Vha nga .i thuswa kana u imelelwa nga mushumisani navho kana muimeleli kana muofisi ane a bva kha dzangano .a vhashumi .i .ivheaho.
﻿Ndi zwa ndeme u .adza mafhungo o.he nga n.ila yone. Musi fomo yo fhela u .adziwa, i fanela u .etshedzwa muofisi o nangiwaho wa tshiimiswa tshavho. Muhasho u .o .uma hei fomo kha ma.walo a mbilaelo yavho nahone i .o shumiswa kha maga o.he a matshimbidzele a mbilaelo.
﻿Kha .iga .i.we na .i.we .ine muthu mu.we na mu.we a re na maan.a a lingedza u tandulula thaidzo, sia .i.we na .i.we .i fanela u .adza tshipi.a tsho teaho tsha fomo. Vha .o .ewa tshifhinga tsha uri vha fhindule kha zwi.we na zwi.we zwine zwa ambiwa.
﻿Mafheleloni a .iga .i.we na .i.we .a matshimbidzele a mbilaelo, muhasho u o dzhenisa fomo kha faela.
﻿Musi mbilaelo yo tandululwa, a vha faneli u fhedzisa u .adza fomo yo.he. Khethekanyo ya Vhushumeli ha Vhashumi ya muhasho wavho i .o vhea fomo kha faela. I .o shumiswa kha u vhiga tshi.atisitiki tsha Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi tsha .waha nga .waha.
﻿Vha khou humbelwa uri vha .adze Tshipi.a tsha A na tsha B tsha hei fomo vha i .etshedze muofisi o nangiwaho wa tshiimiswa tshavho. Muofisi u .o saina kha tshidanga tshi re nga fhasi ha tshipi.a tsha B kha fomo u sumbedza uri mbilaelo yo .anganedzwa. Kha vha vhone uri vha a wana khophi ya fomo ine ya sumbedza uri mbilaelo yo .anganedzwa.
﻿Tshipi.a tsha C tsha mbilaelo tshi .o .adziwa nga vhone na mutholi kha maga o fhambanaho musi mbilaelo i tshi khou lingedzwa u tandululwa.
﻿TSHIPI.A TSHA A: MAFHUNGO A VHU.E
﻿Tshi .adziwa nga muvhilaeli: Dzinishiala na Tshifani : ... Nomboro ya PERSAL : ... Muhasho une vha shuma khawo : ... Mulangi : ... Vhuimo : ...uvha .e vha thoma u .ivha nga ha u : U itwa kana u sa itwa ha nyito ya tshiofisi : ... Nomboro dza vhukwamani : Lu.ingo ... Fekisi ... Dzina .a muimeleli (arali a hone) : ... Nomboro dza vhukwamani dza muimeleli : Lu.ingo ... Fekisi ... Nomboro dza vhukwamani dza dzangano .a vhashumi : Lu.ingo ... Fekisi ... 
﻿TSHIPI.A TSHA B: ZWIDODOMBEDZWA ZWA MBILAELO
﻿Tshi .adziwa nga muvhilaeli: Vha khou vhilaela nga mini? Arali tshikhala tshi re afho fhasi tshi tshi.uku vha .ume .i.we sia.ari: Vha khou humbula uri i nga tandululwa hani? Tsaino: Mutholiwa .uvha
﻿Dzina:
﻿Vhuimo:
﻿TSHIPI.A TSHA C: THANDULULO YA THAIDZO: MAIMO
﻿Notsi:
﻿Hetshi tshipi.a tsha fomo tsho itelwa uri vhalanguli vha maimo o fhambanaho vha lingedze u tandulula thaidzo. A hu na maga o randelwaho a u tandulula Mbilaelo. Zwi tshi ya nga nyimele, hu fanelwa u .adziwa sia.ari kana masia.ari manzhi.
﻿Arali mbilaelo i tshi khou kon.a u tandulula u swika kha vhuimo ha .hoho ya muhasho, i fanela u netshedzwa vhulanguli vhu dzhiaho tsheo (zwi amba uri sia.ari .i re hafho fhasi .ine .a amba nga ha vhulanguli vhu dzhiaho tsheo .i fanela u .adziwa).
﻿Mbilaelo i fanela u tandululwa nga maimo o.he o teaho (hu tshi katelwa na vhulanguli vhu dzhiaho tsheo) hu saathu u fhela ma.uvha a 30, nga nn.a ha musi tsho engedzwa nga thendelano na muvhilaeli.
﻿Tshipi.a tsha C tshi khou bvela phan.a VHUIMO: MUTHOLIWA O NANGIWAHO---------
﻿Tshi .adziwa nga muofisi o rumiwaho
﻿Dzina : ... 
﻿Vhuimo : ... 
﻿Fekisi : ... 
﻿Mbilaelo yo tandululwa naa? Ee . Hai . Arali phindulo i Ee, kha vha .ee zwidodombedzwa zwa thendelano arali tshikhala tshi sa lingani vha .ume masia.ari a u .adzisela
﻿Tshi .adziwa nga mutholiwa
﻿Mbilaelo yo tanduluwa naa? Ee . Hai .
﻿Vha na zwine vha nga amba naa?
﻿Tshipi.a tsha C tshi khou bvela phan.a VHUIMO: VHULANGULI VHU DZHIAHO TSHEO Tshi .adziwa nga vhulanguli vhu dzhiaho tsheo Tsheo malugana na mbilaelo na zwiitisi zwa tsheo (arali tshikhala tshi re afho fhasi tshi sa lingani kha vha .ume .i.we sia.ari/masia.ari)
﻿YO SAINIWA:
﻿Vhulanguli vhu dzhiaho tsheo .uvha
﻿Tshi .adziwa nga muvhilaeli
﻿Naa mbilaelo yo tandululwa? Ee . Hai .
﻿Arali i songo tandululwa kha vha .alutshedze uri ndi ngani vha saathu u fushea:
﻿Vha a .o.a mbilaelo i tshi fhiriselwa kha Khomishini ya Tshumelo ya Nnyi na nnyi? Ee . Hai .
